ما مالک چیزی نیستیم/ فرزند، مقام و ثروت؛ همه اینها موقتاند
از علامه طباطبایی در تفسیر «انا لله و انا الیه راجعون» نقل شده است که ما مالک چیزی نیستیم؛ نه فرزند، نه مقام، نه ثروت. همه اینها موقتاند.
به گزارش شهدای ایران، خلاصه سخنرانی حجت الاسلام عالی در هیأت آیین حسینی مورخ ۱۴۰۴/۱۰/۱۱ خواهید خواند:
قلب انسان را می توان به حوضی با سه نهر تشبیه کرد که قلب انسان دائماً محل نزاع این سه جریان است:
الهامات ملائکه: نتیجهاش نشاط و حال خوش معنوی، میل و اشتیاق به عبادت و تصمیم به کار خیر است.
وسوسههای شیاطین: نتیجهاش تیرگی و تاریکی قلب، کسالت و بی حالی معنوی و تمایل به گناه است
غرایز حیوانی: نتیجه آن میل به شهوت، شهرت، قدرت و غضب است
نقش انسان «نگهبانی از قلب» است. لذا توصیه امیرالمؤمنین علی (ع) است که قلب را با موعظه زنده کنید و آن بخش شیطانی را با مجاهده بمیرانید. مفهموم مراقبت چیست؟ یعنی باید به ورودیها و خروجیها اهمیت داد. دیدن و شنیدن، ورودی قلب است و گفتار و رفتار، خروجی قلب است.
از ویژگی دوران جوانی می توان گفت که قلب تا حدود ۴۰ سالگی بسیار سریع منقلب میشود. یک صحنه حرام، یک همنشینی ناسالم، اثر طولانی دارد. بیان چند مثال عینی در این بحث کمک کننده خواهد بود:
همراهی با آیتالله جمال گلپایگانی حتی در گرمای قبرستان حال انسان را بهاری میکرد. اما با نزدیک شدن فردی خاص، حال کاملاً تغییر کرد. آن زمان فرمودند که مواظب همنشینها باشید؛ حال انسان در یک لحظه عوض میشود
آیتالله عراقی به نجاری گفتند: همانطور که در و پنجره میسازی، برای قلبت هم بساز
زهد یکی از عمیقترین مفاهیم دینی است. از ارکان آن می توان اشاره کرد:
زهد قلبی: عدم وابستگی است نه ترک دنیا، بلکه به معنای اسیر دنیا نبودن است.
زهد عملی: زندگی در حد کفاف
از علامه طباطبایی در تفسیر «انا لله و انا الیه راجعون» نقل شده است که ما مالک چیزی نیستیم؛ نه فرزند، نه مقام، نه ثروت. همه اینها موقتاند.
اگر این باور در دل بنشیند، فقدانها انسان را نمیشکنند. تعلق به خدا جایگزین وابستگی به دنیا میشود. «شد، شد؛ نشد، نشد»
پس هرچه انسان بزرگتر، آزادتر است و هرچه کوچکتر، اسیرتر.
زهد در منطق اسلام این گونه است. فقر را ترویج نمیکند. بلکه به تولید ثروت و تولید قدرت و قناعت در مصرف دستور میدهد. اما می گوید به آن دل نبند.
الگوی کامل آن را می توان در امیرالمؤمنین علی (ع) مشاهده کرد که علی رغم تولید ثروت گسترده از طریق نخلستانها، حفر بیش از ۱۰۰ چاه و درآمد بالا در حد فقیرترین مردم زندگی می کردند و همه داراییها برای مردم وقف می کردند.
