جنگ احد یكی از عبرت های تاریخ

شما به اتفاقی كه در جنگ احد افتاد، توجه كنید. آن 50 نفری كه دچار نفرین و شكوه همه مسلمان ها در طول این 14 قرن شدند، مسلمان بودند؛ اصحاب پیغمبر بودند؛ خیلی از آن‏ها در جنگ بدر شركت كرده بودند؛ مردمان بدی نبودند اما همین‏ها دچار آن آفت شدند.

یعنی به‏خاطر جمع‏آوری غنیمت، گردنه را رها كردند؛ میدان را به دشمن دادند و موجب شدند كه مقدار زیادی از خون های پاك بر زمین ریخته شود؛ خونی مثل خون حمزه سیدالشهداء بر زمین ریخته شد؛ پیغمبر زخم خورد و حكومت اسلام و نظام نوپای اسلامی دچار تزلزل شد؛ به‏خاطر كوتاهی این 50 نفر.

قرآن درباره این 50 نفر می‏فرماید 'ان الذین تولوا منكم یوم التقی الجمعان انما استزلهم الشیطان ببعض ما كسبوا' (سوره آل عمران آیه 155) یعنی كاری كه این‏ها كردند، نتیجه اشتباهات و لغزش هایی بود كه قبل از این كرده بودند. هر لغزشی به نوبه‏ خود لغزش های دیگری را بر انسان تحمیل می‏كند؛ یعنی پایه‏ ایمان را سست می‏كند و سستی ایمان، تأثیر سوء خودش را در عمل بعدی ما می‏گذارد.

وقتی ما لغزش پیدا می‏كنیم، این لغزش روی ایمان ما -و لو نامحسوس- تأثیر می‏گذارد. 'انما استزلّهم الشّیطان ببعض ما كسبوا' كار خطایی را قبلا یك نفر انجام می‏دهد، بعد این خطا در ایمان او تاثیر منفی می‏گذارد، بدون اینكه خود انسان هم متوجه شود؛ مثل خیلی از وقت ها كه انسان از حالی به حالی می‏رود لیكن تغییر حال خود را متوجه نمی‏شود.

... پس آن لغزش و اشتباه، در ایمان اثر گذاشت. كم بودن ایمان، در عمل بعدی ما اثر می‏گذارد. مثلا وقتی میدان جهاد و امتحانی پیش می‏آید، كمبود ایمانِ ما خودش را نشان می‏دهد. ما كه با یك ایمان وافر در جایی توانسته‏ایم جَستی بزنیم، حركتی بكنیم و كار بزرگی انجام دهیم، وقتی در مقابل همان كار قرار می‏گیریم، می‏بینیم دست و پامان می‏لرزد؛ درست مثل اینكه كسی در جوانی می‏توانسته از جوی دو متری بپرد اما الان وقتی به همان جوی می‏رسد، نمی‏تواند.

اثر منفی عمل روی ایمان و ایمان روی عمل، نتیجه‏اش شكست جنگ احد می‏شود؛ نتیجه‏اش عقب‏ رفت‏های گوناگون دیگر می‏شود؛ نتیجه‏اش این می‏شود كه 50 سال بعد از هجرت پیغمبر و 40 سال بعد از وفات آن حضرت، نوه‏ او- یعنی امام حسین (علیه‏السّلام)- در مقابل حكومت جانشین پیغمبر قرار می‏گیرد و با آن وضع فجیع به شهادت می‏رسد. من یك‏وقت گفتم این‏ها عبرت های تاریخ است؛ فراتر از درس است.

* از بیانات رهبر انقلاب در دیدار اعضای هیات دولت‏ (بیستم آبان 1383)

منبع: ایرنا