مستندسازان پای کار ثبت بدرقه تاریخی؛ روایت سینمایی از تشییع رهبر شهید انقلاب
شهدای ایران: همزمان با برگزاری مراسم وداع، تشییع و تدفین حضرت آیتالله سیدعلی خامنهای، رهبر شهید انقلاب اسلامی، جمعی از مستندسازان کشور با هدف ثبت تصویری این رخداد تاریخی، پروژههای مستندسازی متعددی را آغاز کردهاند تا روایتهای ماندگاری از بدرقه مردمی رهبر انقلاب برای حافظه تاریخی ایران به جا بگذارند.
برخی از چهرههای شناختهشده سینمای مستند و داستانی کشور از جمله رضا میرکریمی و حامد شکیبانیا در میان کارگردانانی هستند که گفته میشود هدایت گروههایی برای ثبت این رویداد را بر عهده دارند. این گروهها تلاش دارند علاوه بر ثبت لحظههای اصلی تشییع، فضای عاطفی، اجتماعی و مردمی این بدرقه تاریخی را نیز به تصویر بکشند.
در همین زمینه، حامد شکیبانیا مستندساز و رئیس انجمن تهیهکنندگان سینمای مستند از طراحی یک پروژه مستند مشارکتی خبر داده است. به گفته او، ایده این پروژه بر پایه مشارکت گروههای متعدد فیلمبرداری شکل گرفته تا مستندی مشاهدهگر از این روزهای تاریخی ساخته شود. در این طرح، مستندسازان حاضر در مراسم میتوانند بخشی از راشهای خود را در اختیار پروژه قرار دهند تا در نهایت اثری جمعی و جامع از این رویداد شکل بگیرد.
شکیبانیا درباره ایده محوری این مستند گفته است: این فیلم میتواند نمایشی از «حرکت» باشد؛ از حرکت کاروانهای عزاداری مردمی در مسیرهای تشییع تا حرکت خودروی حامل پیکر رهبر شهید انقلاب. به باور او، این مفهوم با شعار محوری مراسم یعنی «باید برخاست» سنخیت دارد و میتواند به محور روایی اثر تبدیل شود.
بر اساس برنامهریزیها، تصویربرداری این پروژه در چندین لوکیشن از جمله تهران، قم و مشهد انجام خواهد شد و تلاش میشود علاوه بر مراسم اصلی، حاشیهها، آمادهسازیها، حضور مهمانان رسمی خارجی و جلوههای مختلف حضور مردمی نیز ثبت شود. همچنین گفته شده برای استانداردسازی تصاویر، دستورالعملی برای گروههای تصویربرداری تدوین خواهد شد تا امکان استفاده از راشهای مختلف در یک مستند جامع فراهم شود.
در کنار این پروژه، پیشتولید مستند سینمایی «حال خونین دلان ۲؛ پهلوان جهان» به کارگردانی بهروز افخمی و تهیهکنندگی میثم کریمی نیز آغاز شده است؛ اثری که با تمرکز بر حضور دلدادگان و علاقهمندان غیرایرانی در آیین تشییع رهبر انقلاب، تلاش میکند بُعد فراملی این بدرقه تاریخی را روایت کند. این مستند در ادامه فیلم «حال خونین دلان» ساخته شده است که یک سال پس از ارتحال امام خمینی (ره) تولید شد.
ثبت چنین رخدادهایی تنها یک فعالیت هنری یا رسانهای نیست، بلکه نوعی تاریخنگاری تصویری برای آینده به شمار میآید. تجربههای جهانی نیز نشان داده است که مستندهای ساختهشده از لحظههای مهم تاریخی، در سالهای بعد به اسنادی ارزشمند برای فهم فضای اجتماعی و عاطفی یک ملت تبدیل میشوند.
از همین رو، بسیاری از فعالان حوزه مستند تأکید دارند که هرچه گروههای بیشتری برای ثبت این رویداد وارد میدان شوند، امکان روایت کاملتر و دقیقتر از این بدرقه تاریخی فراهم خواهد شد؛ روایتی که میتواند شکوه حضور مردم و عزت این وداع ملی را برای نسلهای آینده حفظ کند و در حافظه فرهنگی و تاریخی کشور ماندگار سازد.