"۴۱ میلیارد دلار" ضرر اقتصادی اجرای برجام!

امروز در حوزه مسئولیتی، وزارت امور خارجه، سازمان انرژی اتمی و ۴ شرکت تابعه آن بزرگترین امحای تاریخ هسته‌ای جهان به روایت مدافعان برجام آمریکا در چارچوب متنی به نام برجام در حال اجراست. آیا آنچه در عرصه عمل در حال اجراست همانی است که مقام معظم رهبری در چارچوب ۹ شرط مقرر نموده‌اند؟ به عبارتی دولت بماهو مجری دستورات معظم له را که با تنفیذ مصوبه شورای عالی امنیت ملی به صورت قانون در آمده است را اجرا می‌کند یا متنی را که جان کری و آمانو و موگرینی انشاء نموده‌اند، کدام‌یک؟

کد خبر: ۹۸۲۸۵

تاریخ: ۲۵ آبان ۱۳۹۴ - ۱۰:۰۸

شهدای ایران: اگر امروز مالیه عمومی کشور با چالش ۱۴ میلیارد دلاری خسارت کرسنت مواجه است یکی از دلایل ایجاد آن نبود نظارت مؤثر و کارآمد در یک دهه پیش است. در آن سال‌هایی که قرارداد کرسنت امضا می‌شد و تعهد فروش گاز تا ۲۵ سال بر ذمه دولت توسط وزیر وقت ایجاد می‌شد سکان اداره عالی‌ترین محکمه مالی محاسباتی کشور در دست مدیری بود که به جای داشتن توان علمی و تجربی در حوزه حساب، هندسه خوانده بود و با کند و کاو در اهلیت سایر ارکان و اعضاء صاحب رای آن دوره در این محکمه مشاهده می‌شد که نه تنها از شرایط احراز تصدی باتخصص لازم  در حوزه مالی و محاسباتی بهره‌مند نبودند بلکه با بازنشسته کردن عناصر خدوم، زحمتکش و آگاه در آن دوره و به جای آن با به‌کارگیری برخی از ارکان و اعضای مؤثر در این نهاد نظارتی با تخصیص آبخیزداری و آبخوان‌داری ظرفیت‌های کاربردی وکارآمدی این نهاد را فروکاهیدند. آیا در دهه‌های آینده عالی‌ترین محکمه مالی محاسباتی کشور با پرسش‌های بی‌پاسخ مشابه روبه رو نخواهد بود؟

آنچه در عرصه عمل در حوزه مسئولیتی سازمان انرژی اتمی، وزارت امور خارجه و به دستور شخص رئیس جمهور در حال وقوع است، تخریب، استهلاک، انتقال به خارج از کشور در مورد اموال، دارایی‌ها و سرمایه‌هایی است که تقویم فیزیکی و ارزی آن به قرار زیر است:

- اکسید کردن ۴۰۰ کیلو اورانیوم ۲۰ درصدی که ۲۰۰ کیلوی آن گویا تاکنون اجرایی ‌شده که ارزش هر میلی‌گرم آن (۹۰) دلار است. معنا و مفهوم این رخداد عملیاتی در قالب دو کلمه حرف حساب یعنی یک رویداد مالی ۳۶ میلیارد دلاری به تقویم زیر است:

میلیارد دلار ۳۶ = ۹۰۰ دلار × ۱۰۰۰ میلی‌‌گرم × ۱۰۰۰ گرم × ۴۰۰ کیلو

تخریب ۱۴ هزار سانتریفیوژ و جداسازی آنها از آبشارهای متصل یعنی چه؟ فهم این رویداد توسط یک دیپلمات ولو با تخصص دکتری حقوق بین الملل با فهم یک حسابدار و حسابرس متفاوت ‌است. فهم یک متخصص مالی و محاسباتی می‌گوید قیمت تمام شده یک سانتریفیوژ از مجموع یک آبشار ۱۹ هزاری تعبیه شده در سالن یا سوله با چرخش و یا بی‌چرخش و قیمت تمام شده‌اش با احتساب مساحت سایت بابت قیمت طراحی، ساخت، نصب، راه‌اندازی و هزینه‌های سویل و غیرسویل عملیاتی و غیرعملیاتی و هزینه‌های سربار طی یک دهه با قیمت‌های تجدید ارزیابی دارایی‌های ایجاد شده هر عدد حدود ۵۰۰۰۰ دلار است و معنا و مفهوم این تخریب یعنی اتلاف ۷۰۰ میلیون دلار دارایی یک یا چند شرکت دولتی.

دلار ۷۰۰۰۰۰۰۰۰ = ۵۰۰۰۰ × ۱۴۰۰۰

نکته قابل اهمیت آن اینکه به این محاسبات باید هزینه عدم‌النفع حاصل از راکد ماندن و از حرکت باز ایستادن ۱۴ هزار سانتریفیوژ، هزینه استهلاک تا ۸ سال و در ادامه تا ۱۵ سال دیگر وفق نرخ‌های قانون مالیات‌های مستقیم را اضافه کرد.

اگر قیمت تمام شده هر کیلو اورانیوم ۳ تا ۵ درصدی تولید شده را با احتساب هزینه‌های سربار تهیه و تولید، ساخت و انبارداری را فقط حداقل هر گرم ۵۰ سنت و ارزش انرژی‌زایی آن را معادل حداقل یک بشکه نفت خام معادل‌سازی کنیم ارزش انهدام یا خروج ۹۷۰۰ تن اورانیوم ذخیره شده بیش از ۴.۸ میلیارد دلار است.

با توجه به مراتب تا همین جا و فقط در مورد عملیاتی شدن سه تعهد از صدها تعهد ریز و درشت ایجاد شده در برجام جمعاً بیش از ۵/۴۱ میلیارد دلار از بیت المال مسلمین در شرف معامله اگر نگوییم، اتلاف و انهدام است. سخن این است آیا دیوان محاسبات کشور در انجام وظایف ذاتی پاسداری از بیت المال سرفصل‌های این رویدادهای مالی و معاملاتی را رصد می‌کند تا حصول اطمینان یابد اولا، این معاملات در راستای بندهای ۹ گانه وضع شده مقام معظم رهبری عمل می‌شود یا نه؟ اگر عمل نمی‌شود دیوان چه اقدامی در مورد متخلف از اجرای فرمان معظم له به رعایت ماده ۲۱ قانون دیوان محاسبات انجام داده و نتیجه به رعایت بندهای ۱۰گانه ماده ۲۳ قانون دیوان در این مورد چیست؟ تاکید می‌شود، امروز چیست نه فردا و نه ۱۰ سال بعد؛ آن هم بعد از اینکه به قول وزیر فرهنگ و ارشاد ۱۴ میلیارد دلار خسارت، جریمه، ضرر و زیان قرارداد کرسنت بر خزانه کشور تحمیل شد. ثانیا، اگر پاسخ پرسش فوق مثبت است باید روشن شود به ازای تدریجی خروج حداقل ۴۷.۸ میلیارد دلار کمتر یا بیشتر از اموال و دارایی‌های سازمان انرژی اتمی و شرکت تابعه‌اش چند میلیارد دلار از اموال و دارایی‌های ‌توقیفی و حساب‌های مسدودی و تحریم شده ما آزاد و به حیطه تصرف دولت درآمده است؟

غلامرضا انبارلویی

* رسالت