چرا برای جشن توافق هسته‌ای نباید عجله کرد؟

راشاتودی، پایگاه خبری تحلیلی روسی، در گزارشی به این موضوع اشاره کرده که چرا اینک برای شادی و جشن گرفتن زود است.

کد خبر: ۸۳۳۵۱

تاریخ: ۲۵ تير ۱۳۹۴ - ۰۹:۴۶

به گزارش شهدای ایران، راشا تودی، تحلیلی را از موانع اجراء شدن توافق هسته ای ایران و قدرت های جهانی ارائه داده است و اسرائیل، تندروهای  جمهوری خواه آمریکایی و حتی هیلاری کلینتون نامزد ریاست جمهوری در دوران بعد از اوباما را موانع این توافق می داند.

کلیدواژه هایِ پیروزمندانه "تاریخی" و " جامع" مقامات ایرانی و آمریکایی در توصیف پیمان وین بر سر برنامه هسته ای ایران، افرادِ بدگمان و شکاک نسبت به اجرای واقعی توافق را تحت تاثیر قرار نداده است. در اینجا به برخی از دلایلی می پردازیم که نشان می دهد برای جشن گرفتن خیلی زود است.

در ابتدا، باراک اوباما، تنها 60 روز در اختیار دارد که کنگره را راضی کند، کنگره ای که جمهوری خواهان دشمن شماره یک توافقنامه به شمار می روند و دموکرات ها نیز روی خوشی به آن نشان نداده اند.

سند مورد توافق قرار گرفته تصریح می کند که ایران باید اورانیوم غنی شده خود را به میزان 98 درصد کاهش دهد، دو سوم سانتریفیوژهای خود را از مدار خارج سازد و سایت های خود را برای 25 سال تحت بازرسی بین المللی قرار دهد. به هر حال این برنامه، تمامی تاسیسات هسته ای پیشرفته را بر سرجای خود باقی می گذارد که همین امر دستاویزهای لازم را در اختیار منتقدانی که ایران را متهم به پیگیری ساخت سلاح هسته ای می کنند قرارمی دهد و زمینه کافی برای رد توافق هسته ای توسط آنها می باشد.

جان بونر، سخنگوی کنگره ساعتی بعد از اظهارات اوباما گفته است: به جای توقف گسترش سلاح های هسته ای در خاورمیانه، این توافق مسابقه سلاح هسته ای را در کل جهان تقویت خواهد کرد.

اوباما به منتقدانش در این زمینه هشدار داده است: من راضی هستم که این توافق نیازهای امنیت ملی آمریکا و متحدانش را تامین خواهد کرد، بنابراین هر قانونی را که از اجرای موفقیت آمیز این توافق جلوگیری به عمل آورد، وتو خواهم کرد.

اما با در نظر گرفتن در پیش بودن انتخابات 2016، جب بوش نامزد پیشتاز جمهوری خواه ریاست جمهوری آمریکا، عنوان کرده که از این بخش میراث سیاسی اوباما، حمایتی نخواهد کرد.

بوش در اظهاراتی گفته: این نامش دیپلماسی نیست. تنها یک راه خلاصی است. شرم بر سیاست اوباما برای قبول توافقی که ایران را برای اجرای تهدیدش مبنی بر محو اسرائیل از نقشه و سر دادن شعار مرگ بر آمریکا، تقویت می کند.

بوش در اظهاراتی تهدیدآمیز، قول داده است که در صورتی که به عنوان رئیس جمهور برگزیده شود و در صورت پیروزی در انتخابات مقدماتی در حزب جمهوری خواه، تمامی گزینه ها از جمله نیروی نظامی برای سرنگونی رژیم تروریستی ایران را حفظ خواهد کرد.

نامزد دموکرات آمریکا، هیلاری کلینتون، نیز در اظهاراتی مثبت تری داشته و گفته: کامل نیست – این توافق کامل نیست- اما از جایگزین های دیگر مناسبتر است.

در همان زمان، او اظهار داشته: به عنوان رئیس جمهور، از هر ابزاری برای فرمانبرداری ایران سختگیر استفاده خواهم کرد تا اجازه ندهم ایران به سلاح اتمی دست یابد.

به طور برعکسی، در حالیکه  صفحات نخست رسانه های دولتی ایران به جشن گرفتن درباره توافق اختصاص دارد، تحلیل گران تحت تاثیر این جشن ها قرار نگرفته اند و علیرضا نادر، تحلیلگر ارشد سیاسی به نیوزویک می گوید: برخی از مقامات ایرانی به دشمنی با آمریکا احتیاج دارند. توافق هسته ای و از آن مهمتر برداشته شدن تحریم ها به حسن روحانی این فرصت را می دهد تا با آزادی بیشتری اصلاحات سیاسی را در داخل و سیاست خارجی خود دنبال کند.

برخی معتقدند که واکنش در تهران بر این امر منوط خواهد بود که آیا خلاصی از تحریم های ده ساله، دستاوردهای محسوسی را برای مردم عادی ایران خواهد داشت.

فواد ایزدی، استاد دانشگاه در همین زمینه به گاردین گفته است: تصور کنید اگر مزایای اقتصادی حاصل نشود. تصور کنید اگر تحریم ها تعلیق شوند اما اوباما یا جانشین او از آن تبعیت نکنند، آنگاه است که فاجعه رخ خواهد داد.

صرف نظر از چنین برداشت های، با وجود اینکه کاخ سفید اطمینان داده که تمامی راه ها را بر بمب هسته ای بسته است، توافق شکننده است.

مکانیسم تنبیه ایران برای هر نوع تخلفی به صورت غیر منتظره ای برای چنین معاهده سطح بالای کارآمد است. اگر تهران در اجرای هر یک از مفاد توافق، تخلفی انجام دهد، رای اکثریت در یک هیاتی از انگلیس، چین، فرانسه، آلمان روسیه، آمریکا، اتحادیه اروپا و ایران، می تواند تحریم ها را برگرداند و به طور موثری پیمان را در عرض 65 روز معلق کند. با وجود 4 کشور غربی شامل اتحادیه اروپا، واشنگتن از ترکیب رای اکثریتی در هر گونه تصمیم گیری برخوردار است.

در حالیکه به دست آوردن حمایت برای توافقنامه در کشورها ممکن است سخت باشد، دولت اوباما همچنین باید مسائل خود را در این زمینه با کشورهای متحد خود در خاورمیانه مانند اسرائیل و عربستان سعودی حل کند.

بنیامین نتانیاهو،نخست وزیر رژیم صهیونیستی، که لابی گسترده ای را علیه امضای توافقنامه با ایران به کار برد، اخیرا این توافق را "اشتباه تاریخی برای جهان" ارزیابی کرده است.

نتانیاهو، همواره با کارت "بمب ایرانی" بازی کرده است و به خاطر اینکه این رژیم روابط ویژه ای با آمریکا دارد، سعی خواهد کرد تا قانون گذاران آمریکایی را نسبت به تعلیق تحریم های ایران بازدارد.

برای واشنگتن، که همواره تهران را به عنوان تهدیدی برای امنیت منطقه در نظر گرفته، تغییر رویکردش نسبت به تهران با توافق جدید، که احتمالا به تعلیق تحریم های تسلیحاتی نیز بیانجامد، می تواند به عنوان حرکتی ناشیانه ارزیابی شود.  قابل ذکر است ایران کماکان در لیست حامیان تروریسم وزارت خارجه آمریکا در کنار سوریه و سودان قرار دارد.

لابی اسرائیل در آمریکا و آیپک، بر روی این موضوع سرمایه گذاری زیادی کرده است، و بر این امر اصرار دارند که توافق هسته ای در بستن مسیر ایران برای ساخت بمب هسته ای شکست خواهد کرد و دولت حامی ترور را تقویت خواهد کرد.

*فرهنگ‌نیوز