راهبرد روسيه در قابل تحريم‌هاي آمريكا چيست؟

روسيه در قبال فشارهاي آمريكا،‌ همزمان در سه حوزه خاورميانه،‌ شبه قاره و حوزه شرق و جنوب آسيا در حال ايجاد صورتبندي جديدي از ائتلاف ها است كه بي شك حساسيت هاي زيادي براي واشنگتن خواهد داشت.

کد خبر: ۵۹۴۵۰

تاریخ: ۲۲ آذر ۱۳۹۳ - ۱۸:۱۰

شهدای ایران: هر روز كه مي گذرد تقابل هاي بين روسيه و آمريكا رو به افزايش مي گذارد. اين دو همواره گزينه هاي نويي را در برابر يكديگر قرار مي دهند، تا نشان دهند كه بر افكار پيشين خود هستند. در اين ميان برخي اينگونه تحليل مي كردند كه روسيه در قبال تحريم هاي آمريكا دست به عقب نشيني خواهد زد. در حالي كه سياست هاي اعلاني و اعمالي ولاديمير پوتين راهبرد ديگري را به نمايش مي گذارد.

اختلافات بنيادي مسكو و واشنگتن كه از آغازين روزهاي هزاره سوم آغاز شده، طي سال هاي گذشته بيشتر نمايان شده است. اما بحث تحولات ليبي و طرح حمله ناتو به اين كشور كه پا را از مصوبه شوراي امنيت فراتر گذاشت،‌ اختلافات نمايان تر شد، تا اينكه به گرانيگاه سوريه رسيد. سپس مداخله غرب در اوكراين اين بهانه را داد كه پاي تحريم هاي آمريكا عليه روسيه به گردونه رقابت ها و تقابل ها باز شود. موضوعي كه باعث واكنش روسيه نيز شده است و همزمان اين كشور نيز برخي از تحريم ها را عليه غرب به جريان انداخته است، اما هنوز كارت هاي اصلي خود در زمينه انرژي رو نكرده است.

ائتلاف‌سازي‌هايي ضدهژمون

مسكو فعلا بر اين قصد است كه در برابر تحريم هاي آمريكا دست به ائتلاف سازي هاي جديد بزند تا مخالفان آمريكا و همچنين راي خاكستري ها را در عرصه بين المللي بيش از گذشته به به سياست هاي خود نزديك كند و از اين طريق به فشار در قبال آمريكا بيفزايد.

آخرين اخبار در خصوص تحريم ها حكايت از اين دارد كه كنگره تحريم هاي جديدي را عليه روسيه به تصويب رسانده است. باب كراكر، سناتور جمهوريخواه، طراح تحريم هاي جديد است كه همزمان مبحث ارسال سلاح به اوكراين را نيز در طرح خود گنجانده است. در همين حال ولاديمير پوتين استراتژي متفاوتي را در پيش گرفته است و سعي دارد، دست به ائتلاف و اتحادهاي جديد بزند. اين موضوع بيش از همه در قرارداد نفتي با چين نمايان شد كه با 400 ميليارد دلار، بزرگ ترين قرارداد جهان در حوزه انرژي و گاز بوده است. حال سفر به ازبكستان و‌ هند، حمايت از اتحاد با پاكستان و همچنين اعزام هيات سياسي به سوريه، پيام به دبير كل حزب الله لبنان و ... در راستاي همان استراتژي دنبال مي شود.

رئيس جمهور روسيه در سفر به دهلي نو و ديدار با ناندرا مودي، نخست وزير هند كه روز پنج شنبه انجام شد، اعلام كرد كه قراردادهاي مهم دو كشور در زمينه مهندسي هسته اي، زمينه هاي شراكت بلند مدت دو كشور را به همراه خواهد داشت. «دو طرف در مورد ساخت 20 واحد نیروگاهی هسته ای در هند و همکاری در تولید مشترک تولید اورانیوم، دفع زباله های هسته ای و ساخت سایر تاسیسات هسته ای طراحی روسیه توافق کرده اند... شرکت دولتی روس اتم روسیه و سازمان انرژی اتمی هند توافقی را در مورد افشا نکردن داده های فنی و اطلاعات محرمانه در چارچوب همکاری های دوجانبه امضا کردند.»

در كنار هند، روسيه سعي دارد كه با دولت پاكستان نيز وارد روابط تاثيرگذار شود. هر دو كشور هند و پاكستان اگر چه در حوزه هايي بخصوص مرزي با يكديگر اختلافاتي دارند اما همزمان هر دو، عضو ناظر سازمان همكاري شانگهاي هستند. از اين منظر با پذيرش اين دو كشور،‌ هم هر دو مي توانند وارد يك پيمان و سازمان همكاري منطقه اي و فرامنطقه اي شوند و هم اينكه با حضور كشورهايي همچون چين و كشورهاي خارج نزديك روسيه،‌ ائتلاف شرقي نويني را ايجاد كنند. بخصوص كه هند با پيشينه فرهنگ سياسي مشخصي كه از خود ارائه داده، سال ها است كه در پي اثبات اين مسئله است كه علاقه مند نيست در حوزه شبه قاره از آمريكا پيروي كند. اتفاقا به همين منظور بود كه باراك اوباما براي جدا كردن هند از كشورهاي منطقه بويژه و روسيه و چين و پيوند دهلي نو به واشنگتن،‌ در سفر به اين كشور از پيوستن هند به عضويت دائم شوراي امنيت استقبال كرد تا از اين طريق آن را در اتحاد و ائتلاف با پكن و مسكو منصرف كند. طرحي كه البته پاسخي به همراه نداشته است. اختلافات كنوني اسلام و واشنگتن كه پيش از فروپاشي نظام دو قطبي ايجاد شده و در دوره حمله ناتو به افغانستان افزايش چشم گيري پيدا كرده، بيشتر از آن است كه اميدي براي اتحاد دوباره بين آنها ايجاد كند.

به هر حال اين مسئله بسيار مهم است كه كشورهاي شرقي چگونه، اتحادهاي جديد را در حوزه هاي منطقه اي و بين المللي شكل مي دهند و از اين استراتژي چگونه اتحادي ضدهژمون ايجاد مي كنند. اين كشورهاي تاثيرگذار جداي از تشكيل سازمان همكاري هاي شانگهاي كه با توجه به در بر گرفتن بيش از نيمي از جمعيت جهان، مي تواند بازار مناسبي را در اختيارشان قرار دهد به سمت هاي ديگري نيز گرايش پيدا كرده اند كه در قالب كشورهاي نوظهور (غير غربي) نمايان است كه به عنوان نمونه مي توان از گروه بريكس با حضور روسيه، چين،‌ هند،‌ برزيل و آفريقاي جنوبي نام برد.

رويكرد مقاومتي روسيه در خاورميانه

گام ديگر پوتين طي روزهاي گذشته به تاكيد بيشتر در زمينه اتحاد و حمايت از سوريه بازمي گردد. در همين زمينه « «میخائیل بوگدانوف» معاون وزیر امور خارجه و نماینده ویژه «ولادیمیر پوتین» رئیس جمهوری روسیه در امورخاورمیانه با «بشار اسد» رئیس جمهوری سوریه دیدار و گفت‌و‌گو کرد... بوگدانوف پیام شفاهی ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه به بشار اسد، درباره روابط دو جانبه و همکاری بین دو کشور و ادامه حمایت روسیه از ملت سوریه در مقابله با حمله شدید تروریستی که سوریه در معرض آن است را به رئیس جمهور سوریه رساند.»

اما رخداد بسيار مهم ديگر مسكو كه اتفاقا چند سويه است و به آمريكا و اسراييل و متحدانشان در منطقه پيام خاص مي فرستد و هم نشان از استراتژي جديد روسيه در حوزه خاورميانه دارد، به پيام ولاديمير پوتين به حزب الله لبنان باز مي گردد. در همين زمينه روزنامه الدیار لبنان نوشت:«منابعی مطلع مدعی شدند که " ولادیمیر پوتین" رئیس جمهور روسیه در پیامی به دبیر کل حزب الله لبنان تاکید کرد که کارخانجات، انبارها و همه سلاح‌های پیشرفته روسیه در خدمت این جنبش قرار می‌گیرد... منابع آگاه از محتوای دیدارهای "میخائیل بوگدانوف" فرستاده ویژه رئیس جمهور روسیه به خاورمیانه فاش کردند که بوگدانوف در دیدار با "سید حسن نصرالله" دبیر کل حزب الله لبنان حامل پیامی مهم از سوی پوتین بود... گفت‌وگوهای بوگدانوف با شخصیت‌های لبنانی بر سه محور اصلی متمرکز بود. نقش جدید روسیه در منطقه و توان مسکو و تمایلش به متوقف ساختن رویکرد متهورانه آمریکا به منظور پاسداری از صلح جهانی، دو محور نخست را تشکیل می‌دهند. این اقدام از طریق حمایت‌های مادی، سیاسی و نظامی از طریق کشورهای مجموعه "بریکس" مقاومت اسلامی و همچنین از طریق وتوی آماده روسیه جهت استفاده در لحظه‌های استراتژیک صورت می‌گیرد.»

مجموع اين مباحث نشان مي دهد كه روسيه در قبال فشارهاي آمريكا،‌ همزمان در سه حوزه خاورميانه،‌ شبه قاره و حوزه شرق و جنوب آسيا در حال ايجاد صورتبندي جديدي از ائتلاف ها است كه بي شك حساسيت هاي زيادي براي واشنگتن خواهد داشت. در اين ميان رويكردهاي جديد روسيه در خاورميانه آمريكا را بيش از گذشته دچار چالش خواهد كرد. ضمن اينكه بر اساس پيشينه تاريخي نمايان شده،‌ روس ها در آمريكاي جنوبي از استقبال كم نظيري مواجه هستند كه با روحيات كاملا ضد آمريكايي همراه است.
منبع : جوان آنلاين