علامه‌مصباح:قرآن با شکاکیت و"نفی علم"سازگار نیست

آیت الله مصباح یزدی عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم امشب ادامه سلسله جلسات درس اخلاق خود که در حسینیه امام خمینی(ره)قم برگزار شد با تأکید بر اهمیت علوم دینی نسبت به سایر علوم، اظهار داشت: اگر فرض کنیم تحصیل همه علوم نتایج مثبتی را در پی دارند باید توجه کنیم که کدام علم منفعت بیشتری برای ما دارد.

کد خبر: ۵۷۲۵۵

تاریخ: ۰۱ آذر ۱۳۹۳ - ۱۰:۰۰

به گزارش شهدای ایران، وی با اشاره به این که اقتضای عقل و فطرت بشری این است که هرآنچه نافع تر است را انتخاب کند، گفت: این که ما می گوییم تحصیل علم دینی واجب تر و ارزشمندتر است صرفا به خاطر تعبد به اسلام نیست، بلکه به این دلیل است که فطرت انسان طالب کشف حقیقت و از سوی دیگر منفعت طلب است.

رییس مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) با بیان این که فطرت بشر کمال جو، منفعت طلب و مصلحت جو است، ابراز داشت: این امور اقتضا می کند انسان در مسیری گام بردارد که نتیجه و بازدهی بیشتری داشته باشد؛ منافعی که علم دین به ما می رساند بی نهایت است، هیچ چیز دیگری در مقابل آن وجود ندارد که نفع ابدی داشته باشد.

غفلت از اصول دین سبب گمراهی می شود

نماینده مردم تهران در مجلس خبرگان رهبری غفلت از اصول دین را سبب گمراهی و خسران انسان دانست و گفت: شریف ترین علم نزد انسان علمی است که در شعاع آن فرد شناختش نسبت به خدا، پیامبر(ص) و معاد بیشتر شود و انگیزه انسان را برای انجام رفتارهای صحیح بیفزاید.

استاد اخلاق حوزه علمیه قم با اشاره به تعریف علم در منطق و فلسفه، بیان داشت: اعتقاد داشتن، مطابق بودن قضیه با واقع، شک نداشتن و محال بودن خلاف قضیه از جمله شرایطی است که این افراد برای واژه علم در نظر می گیرند؛ اگر چنین تعریفی از علم مدنظر ما باشد، علم واقعی در عالم بسیار نادر می شود و محدود به چند قضیه می شود.

آیت الله مصباح یزدی توجه به مشترکات لفظی را در مباحث مختلف مهم خواند و گفت: هر واژه ای که به کار می رود باید ببینیم در چه فضایی مطرح شده است؛ برخی از افراد آشنا با فلسفه در آیات، روایات و کلام بزرگان نیز وقتی با کلمه علم مواجه می شوند تصور می کنند منظور همان علم منطقی است و ذهنشان به سمت اصطلاح عرفی و لغتی نمی رود.

قرآن با شکاکیت و نفی علم سازگار نیست

وی با تأکید بر این که قرآن با نفی علم و شکاکیت نمی سازد، اظهار داشت: برخی مدعی اند که قرآن را قبول دارند و مسلمان اند اما از سوی دیگر اعتقادات یقینی را دگماتیسم و نادانی می خوانند، مسخره می کنند و رفتار شکاک ها را تقلید می کنند؛ این دو مسأله باهم سازگای ندارد.

عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم عامل اصلی گرایش بشر به سوی علم را غریزی و فطری خواند و گفت: غریزه به ما می گوید جاهل نباش و دوست دارد هرچه را که نمی داند یاد بگیرد و بداند؛ در روایت داریم در فضیلت علم همین بس وقتی به هرکس بگویی جاهلی و نمی دانی، ناراحت می شود و این را ناسزا تلقی می کند هرچند که واقعا نداند.

رییس مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) در پاسخ به این که آیا عاملی که ما را وادار به کشف مجهولات می کند در همه امور یکسان است، بیان داشت: غریزه علم نسبت به هرچیزی را یکسان می داند؛ اما انسان تنها بعد غریزی ندارد، همه فعالیت های انسان به این دلیل است که به مراتبی برسد، کمال پیدا کند، ضررهایی را از خود دفع کرده و به منفعت های بیشتری برسد.

برخی سال‌ها عمر خود را صرف امور بیهوده می کنند

نماینده مردم تهران در مجلس خبرگان رهبری تصریح کرد: اگر کسی در زمینه ای کار و تلاش کند که نتیجه و سودش در برابر زحمتش بسیار ناچیز باشد، همه این رفتار را احمقانه می دانند؛ بنابراین عاملی از درون انسان را مجاب می کند که رفتار صحیح انجام دهد و به کمال برسد تا منعت بیشتری کند.

استاد اخلاق حوزه علمیه قم خاطرنشان کرد: برخی سال ها عمر خود را صرف این می کنند که بدانند مثلا در مریخ موجود زنده وجود دارد یا خیر؛ این دست از مسائل واقعا چقدر در زندگی ما اثر دارد؟ آیا دانستن چنین مسائلی مفیدتر است یا این که بدانیم خدا وجود دارد یا خیر و اگر هست چه صفاتی دارد؟

آیت الله مصباح یزدی گفت: اگر خدای قادر، حکیمی وجود داشته باشد که انسان را با هدف خلق کرده و برایش پاداش و کیفر در نظر گرفته باشد، در زندگی نیز می تواند به انسان کمک کرده و بسیاری از مشکلات و بلاها را از او رفع کند؛ اگر چنین خدایی را بشناسیم و به او اعتقاد داشته باشیم در زندگی پشتوانه محکمی خواهیم داشت و از هیچ چیز نخواهیم ترسید و همچنین می توانیم به زندگی و سعادت بی نهایت برسیم.

آثار اعتقاد و عدم اعتقاد به خدا در زندگی بشر

وی با بیان این که اگر خدایی وجود نداشته باشد، معتقدان به او نسبت به سایرین ضرر چندانی نمی کنند، ابراز داشت: همه انسان ها در تأمین خوراک، پوشاک، ازدواج  و دیگر نیازهای بشری چندان تفاوتی بایکدیگر ندارد؛ معتقدان به خدا و کافران همه به نوعی از این لذت های دنیایی بهره می برند و کسانی که به خدا اعتقاد دارند از لذایذ دنیایی محروم نمی شوند.

عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم گفت: اما اگر آنچه ما می گوییم درست باشد، کافران بسیار ضرر می کنند؛ هم از کمک های خداوند در دنیا محروم می شوند و هم سعادت اخروی و لذت جاویدان را از دست می دهند، چه چیز می تواند این خسارت را جبران کند؟

رییس مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) تأکید کرد: ضرری که فرد در اثر عدم اعتقاد به خدا متحمل می شود با هیچ منفعت دیگری قابل جبران نیست چراکه همه منافع محدود هستند اما نفع ایمان به خدا نامحدود است.

نماینده مردم تهران در مجلس خبرگان رهبری گفت: وقتی باور کردیم که راه انبیاء الهی صحیح است در مرحله بعد باید تحقیق کنیم که کدام دین کامل تر و نافع تر است و پس از انتخاب درست باید تلاش کنیم در فروعات دین تا جایی که می توانیم پیش برویم تا سعادت مند تر باشیم.

استاد اخلاق حوزه علمیه قم با اشاره آسیب هایی که در اثر عدم اعتقاد به خداوند جامعه را دچار می کند، اظهار داشت: کسی که اعتقادی به خدا و حساب و کتاب ندارد، از هر راهی سعی می کند به حقوق دیگران تجاوز کند و تنها به فکر منافع دنیایی خویش است اما انسان عاقل سلیم النفس می داند که این کارها تضییع حق دیگران و ظلم است و با این کارها سعادت ابدی خود را به خطر می اندازد.
*رسا