هر آنچه در وین 4 گذشت

چهارمین دور مذاکرات ایران و 1+5 به دلیل زیاده‌خواهی‌های طرف مقابل بدون دستیابی به پیشرفت ملموس پایان یافت و قرار شد میز بعدی مذاکرات برای پنجمین بار در وین چیده شود تا در صورت رفع اختلاف‌ها، کار نگارش متن توافق جامع آغاز گردد.

کد خبر: ۳۸۳۲۰

تاریخ: ۲۷ ارديبهشت ۱۳۹۳ - ۱۸:۳۰

به گزارش شهدای ایران؛ شهر وین پایتخت اتریش از روز چهارشنبه 24 اردیبهشت ماه میزبان چهارمین دور مذاکرات ایران و گروه 1+5 (آمریکا، فرانسه، انگلستان،‌ روسیه، چین و آلمان) درباره گام پایانی توافقنامه ژنو (برنامه اقدام مشترک) بود.

محمدجواد ظریف وزیر امور خارجه ایران و رئیس هیأت مذاکره کننده ایرانی به همراه تیمش ظهر سه‌شنبه 23 اردیبهشت ماه راهی وین شدند و البته تیم کارشناسی حقوقی از حقوقدانان برجسته وزارت امور خارجه و دانشگاه‌ها از جمله جمشید ممتاز و امیرحسین زمانی‌نیا نیز این بار هم تیم مذاکره کننده را همراهی می‌کردند.

رئیس دستگاه دیپلماسی در بدو ورود به فرودگاه وین در جمع خبرنگاران ایرانی اعلام کرد: در این دور از گفت‌و‌گوها، کار مذاکره و تدوین را شروع می‌کنیم.

رئیس دستگاه دیپلماسی با بیان اینکه با اراده قاطع و برای حل و فصل موضوع به وین آمده‌ایم، عنوان کرد: اراده ما به همان میزان قاطع است که برای حراست از حقوق مردم ایران.

ظریف اضافه کرد: اگر طرف مقابل آمادگی داشته باشد که کار را بر اساس واقعیات پیش ببرد، روند رو به جلو خواهد بود.

وزیر خارجه با اشاره به حجم کاری که در این دور از مذاکرات باید صورت گیرد، یادآور شد که نباید توقع داشت که به نتیجه مشخصی برای نهایی کردن متن برسیم.

رئیس دستگاه دیپلماسی همچنین اعلام کرد که علاوه بر این دور مذاکرات، قرار است سه دور دیگر تا آخر تیرماه، مذاکره انجام شود که دوران آخر طولانی‌تر خواهد بود.

او که بر تلاش حداکثری برای رسیدن به توافق در حداقل زمان تأکید کرد در عین حال یادآور شد: حداکثر تلاشمان را می‌کنیم که در حداقل زمان کار به پیش رود، اما هیچ عجله‌ای نداریم و با متانت و با حوصله و خودباوری و برخورداری از پشتیبانی مردم و رهبری کار را دنبال خواهیم کرد و امیدواریم که کار به نتیجه برسد.

به گزارش فارس، همچون دوره‌های قبل، استارت این مذاکرات با شام کاری محمدجواد ظریف وزیر امور خارجه ایران و کاترین اشتون مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا زده شد.

کاترین اشتون به همراه هلگا اشمیت معاونش و همچنین مسئول دفترش ساعت هشت شب سه‌شنبه 23 اردیبهشت ماه به وقت وین، در دفتر نمایندگی دائم ایران در سازمان ملل در وین حضور یافت و ضمن صرف شام ایرانی با ظریف وزیر امور خارجه و سید عباس عراقچی و مجید تخت روانچی معاونان وزرای امور خارجه کشورمان به رایزنی پرداخت که یک ساعت و نیم به طول انجامید و پس از پایان مراسم، خبرنگاران دور ظریف و اشتون حلقه زدند، اما اشتون هیچ اظهارنظری نکرد و رفت.

البته ظریف به سوالات خبرنگاران پاسخ داد و در ارزیابی از این دور از مذاکرات اعلام کرد و گفت: این دوره حساسیت بیشتری دارد چون ما وارد نگارش می‌شویم.

وی در پاسخ به این سؤال که آیا فکر می‌کنید تا 29 تیر ماه (پایان مدت شش ماه) مذاکرات به نتیجه برسد؟ اظهار داشت: معتقدم ممکن است، البته به این بستگی دارد که طرف مقابل تا چه حد با حسن نیت و واقع بینی وارد مذاکرات شود. ما گفته‌ایم که چیزی بیشتر از حقمان نمی‌خواهیم، ولی از حقوقمان کوتاه نخواهیم آمد چون به دنبال سلاح اتمی نبوده و نیستیم. سلاح اتمی را برای امنیت خود مفید نمی‌دانیم و مشکلی نداریم که برای بقیه دنیا مشخص شود، حتی احساس کنیم که به نفع کشور است که برای بقیه دنیا مشخص شود که ما دنبال سلاح هسته‌ای نیستیم.

ظریف در پاسخ به سوال دیگری درباره موضوعات مورد اختلاف طرفین، عنوان کرد: وقتی شما وارد نگارش متن می‌شوید ممکن است حتی یک نقطه یا ویرگول هم نقطه اختلاف باشد و نمی‌توان اینها را پیش بینی کرد برای همین است که ما به غیر از این جلسه سه جلسه لااقل برنامه‌ریزی کردیم. ضمن اینکه طرفین نیمه دوم تیر ماه را در برنامه هایشان خالی گذاشتند که بتوان از آن فرصت استفاده کرد که آن زمان را اگر نیاز باشد تمام برای مذاکره بگذاریم.

وی گفت: ما از الان تا آن زمان سه دور مذاکره مفصل داریم و امکان این هست که کارشناسان مذاکره کنند، ولی سه دور مذاکره در سطح سیاسی است. امکان دارد نیاز باشد در مقطعی بخصوص نزدیک‌های آخر خرداد یا اوایل تیرماه حتی به اجلاس وزرا نیاز باشد.

پس از ظریف هم سید عباس عراقچی معاون امور حقوقی و بین‌المللی وزارت امور خارجه و عضو ارشد تیم مذاکره کننده هسته‌ای در جمع خبرنگاران ایرانی حضور یافت و گفت: هدف ما این است که به یک توافق اولیه درباره چارچوب برسیم. هنوز توافق نکرده‌ایم که این توافق اولیه چه شکل باشد و از چه اجزایی تشکیل شود. از فردا درباره چارچوب و کلیات آن شروع به بحث می‌کنیم که شامل نام آن نیز خواهد بود. طبیعتا توافق دارای اجزایی است از جمله نام، مقدمه و بخش‌های مختلفی که مسائل مختلف را در برگیرد و نهایتا یک جمع بندی. امیدواریم زمانی روی چارچوب توافق شد بتوانیم وارد بند به بند قسمت‌های آن بشویم.

نشست افتتاحیه چهارمین دور مذاکرات ایران و 1+5 درباره گام پایانی توافقنامه ژنو ساعت 10 صبح به وقت وین در مقر سازمان ملل آغاز و حدود یک ساعت به طول انجامید و در طول این نشست، ایده‌های کلی از سوی طرفین درباره چارچوب توافق و نحوه نگارش آن مطرح شد.

پس از پایان نشست افتتاحیه باز هم سر و کله مایکل مان سخنگوی کاترین اشتون مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا پیدا شد و در نشستی خبری که پنج دقیقه بیشتر طول نکشید، بدون اینکه جزییاتی از گفت وگوها ارائه دهد، فقط عنوان کرد که هدف این مذاکرات رسیدن به توافق جامع هسته‌ای است و البته قبل از آن در صفحه توییتر خود نیز مذاکرات صبح را سازنده‌ خوانده بود.

پس از آن رایزنی‌های داخلی 1+5 شروع و هیأت ایرانی نیز به رایزنی‌های داخلی پرداختند. در نهایت اعلام شد که فرآیند نگارش پیش نویس متن توافقنامه جامع هسته‌ای ساعت 16:30 به وقت وین در هتل پله کوبورگ (محل استقرار هیأت‌ها در وین) به ریاست ظریف و اشتون و با حضور معاونان وزیر خارجه ایران و مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و بدون حضور هیأت‌های 1+5 آغاز می‌شود که این مذاکرات 2 ساعت به طول انجامید و موقتا خاتمه یافت و قرار شد ساعت 21:00 به وقت وین از سر گرفته شود.

در این میان نیز ساعت 19:30 نشست کارشناسان فنی ایران و 1+5 در هتل پله کوبورگ برای بررسی ابعاد فنی موضوعات آغاز شد که ساعت 20:45 پایان یافت.

علی‌رغم اینکه از ابتدا اعلام شده بود ادامه رایزنی‌های ظریف و اشتون ساعت 21:00 از سر گرفته می‌شود، ولی در زمان مقرر اعلام شد که این مذاکرات به دلیل مشورت‌های بیشتر طرفین به ساعت 9 صبح (پنجشنبه) موکول شده و در نهایت مذاکرات ظریف و اشتون ساعت 9 صبح پنجشنبه آغاز شد، ولی این مذاکرات به صورت خصوصی برگزار و سه ساعت و نیم هم به طول انجامید.

البته سید عباس عراقچی و مجید تخت روانچی معاونان ظریف نیز در طی این مدت با هلگا اشمیت معاون اشتون و همچنین مسئول دفتر مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا به طور جداگانه به رایزنی پرداختند.

ظریف هم ساعت 14:00 به وقت وین به دیدار فیشر رئیس جمهور اتریش رفت و در طی این دیدار با تشریح آخرین وضعیت مذاکرات با گروه 1+5 و مواضع کشورمان، توافق نهایی با 1+5 را دست یافتنی خواند و گفت: واقع بینی و اراده دو طرف، عامل اساسی برای رسیدن به نتیجه است و رئیس جمهور اتریش نیز با اشاره به پیشرفت‌های حاصله، ابراز امیدواری کرد که وین نهایتا شاهد توافق جامع هسته‌ای باشد.

فیشر همچنی حمایت رهبر معظم انقلاب از مذاکرات را امیدوار کننده خواند.

ظریف همچنین عصر پنجشنبه در اردوی تیم ملی فوتبال در والتراسدورف در حومه شهر وین حضور یافت.

پس از آن بود که در ساعت 15:15 به وقت وین رایزنی‌های دوجانبه اشمیت و عراقچی شروع شد که سه ساعت و 45 دقیقه به طول انجامید.

آخرین رخداد خبری پنجشنبه رایزنی ظریف و اشتون به همراه معاونانشان در ساعت 21 به وقت وین بود که حدود یک ساعت به طول انجامید.

تا این زمان هیچ اظهارنظری از سوی مقامات دو طرف درباره روند مذاکرات مطرح نشده بود و اولین اظهارنظر درباره این مذاکرات از سوی سید عباس عراقچی عضو ارشد تیم مذاکره کننده هسته‌ای صورت گرفت که در ساعت‌های پایانی پنجشنبه شب در جمع خبرنگاران ایرانی با بیان اینکه فضای خوبی وجود دارد، گفت: بحث‌ها در فضای حسن نیت انجام می‌شود، اما بسیار سخت و خیلی کند پیش می‌رود.

پس از آن بود که اعلام شد از ساعت 8 صبح جمعه مذاکرات دوجانبه هیات‌ ایرانی با هیات‌های 1+5 برگزار می‌شود.

اولین دیدار هیأت ایرانی با سه کشور اروپایی (آلمان، فرانسه و انگلستان) به مدت یک ساعت انجام شد و پس از آن دیدار دوجانبه هیأت ایرانی و آمریکایی به ریاست سید عباس عراقچی و وندی شرمن معاونان وزرای خارجه 2 کشور آغاز شد که سه ساعت به طول انجامید.

وزیر امور خارجه ایران نیز صبح جمعه در صفحه توئیتر خود نوشت: تهران با اراده و مصمم وارد مذاکرات هسته‌ای شده و امیدواریم که طرف مقابل نیز به همین میزان برای رسیده به توافق مصمم باشد.

برخی خبرنگاران هم در این اثنا خبر دادند که احتمالا مذاکرات به روز شنبه نیز کشیده خواهد شد و یک مقام آمریکایی هم از «روند کند پیشرفت» مذاکرات خبر داد و از این موضوع ابراز نگرانی کرد و افزود: هنوز «اختلافات چشم‌گیری» بین طرفین وجود دارد.

پس از آن رایزنی‌های داخلی 1+5 و همچنین هیأت ایرانی ادامه یافت و هیات ایرانی به ریاست عراقچی در ساعت 14:30 با هیأت روسی به ریاست سرگئی ریابکوف معاون وزیر خارجه روسیه به رایزنی پرداخت و پس از آن نیز دیدار دوجانبه هیأت‌های ایران و چین انجام شد.

در همین فاصله یک مقام آگاه نزدیک به تیم مذاکره کننده هسته‌ای ایران اظهار داشت: غرب باید زیاده خواهی را کنار بگذارد و ارزیابی دقیقی از واقعیات موجود در صحنه داشته باشد.

این مقام تصریح کرد که تیم ایرانی با تمام توان برای تثبیت حقوق مردم وارد صحنه شده است.

آخرین رایزنی‌های سومین و آخرین روز چهارمین دور مذاکرات ایران و 1+5، بین ظریف و اشتون با حضور معاونانشان صورت گرفت که ساعت 16:30 به وقت وین آغاز و یک ساعت به طول انجامید و البته اعلام شد که وندی شرمن معاون وزیر خارجه آمریکا در بخشی از این رایزنی یک ساعته حضور داشته است.

و پس از آن بود که چهارمین دور مذاکرات ایران و گروه 1+5 درباره گام پایانی توافقنامه ژنو خاتمه یافت.

در حالی که خبرنگاران همچون دوره‌های قبل خود را آماده می‌کردند که اخبار نشست خبری مشترک ظریف و اشتون را مخابره کنند و منتظر اعلام زمان این نشست خبری بودند ولی اعلام شد که سید عباس عراقچی معاون وزیر خارجه نشستی با حضور خبرنگاران ایرانی برگزار خواهد کرد.

قبل از اینکه عراقچی در جمع خبرنگاران ایرانی حضور یابد اظهارنظراتی توسط، یک مقام آگاه نزدیک به تیم مذاکره کننده هسته‌ای بیان شد مبنی بر اینکه هیات ایرانی در این مذاکرات با قاطعیت روی خطوط قرمز خود ایستادگی کرده و خطوط قرمز ما از ابتدای ژنو تا الان تغییر نکرده و ‌برای تثبیت حقوق مردم ایران در موضوع هسته‌ای، هیچ سازشی در خصوص خطوط قرمز صورت نخواهد گرفت.

این مقام عنوان کرد: آن جاهایی که خطوط قرمز نباشد و تیم قدرت مانور داشته باشد براساس منافع کشور انعطاف لازم صورت خواهد گرفت یا روی گزینه‌های مختلف کار خواهد شد، ولی جایی که خط قرمز نظام به حساب می‌آید، هیچ جای سازشی نخواهد بود و مسلم در برابر هرگونه زیاده خواهی ایستادگی می‌کنیم.

وی یکی از دلایل عدم پیشرفت در مذاکرات را زیاده خواهی طرف مقابل برشمرد.

این مقام  عنوان کرد: تقریبا درباره همه موضوعات اختلاف وجود دارد، اما در برخی از موضوعات اختلاف عمیق‌تر و جدی‌تر است و خواسته‌های طرف مقابل از حد و مرز یک خواسته معقولی که صرفا مبتنی بر رفع نگرانی باشد، فراتر می‌رود و این اصلا برای ما قابل پذیرش نیست.

این مقام اضافه کرد: هر نگرانی که وجود دارد باید برپایه معقول و منطقی باشد. نمی‌شود هر کس بر اساس یک دلیل واهی، ادعای نگرانی داشته باشد و بخواهد ما آن را رفع کنیم.

وی تاکید کرد که هنوز چیزی مورد نگارش قرار نگرفته است.

این مقام ایرانی درباره برگزار نشدن نشست خبری مشترک ظریف و اشتون و اینکه آیا به دلیل اختلافات این نشست برگزار نشده؟ گفت: چون پیشرفتی حاصل نشده که بخواهند درباره آن صحبت کنند. ایده کنفرانس مطبوعاتی مشترک و غیرمشترک مطرح نشده بود و چون جمع بندی خاصی نداشتیم، لزومی به برگزاری کنفرانس خبری مشترک نداشتیم.

پس از آنکه سید عباس عراقچی در جمع خبرنگاران ایرانی حضور یافت اعلام کرد که بحث‌ها بسیار جدی بود و تصریح کرد که مذاکرات به شکست نینجامیده است.

وی همچنین گفت: اختلاف نظرها کماکان بعضا اینقدر گسترده بود که اجازه نداد شروع کنیم به نگارش متن. امیدواریم جلسه بعدی این امکان را برای ما فراهم کند، ولی تا وقتی در هر موضوعی به دیدگاه واحد نرسیم، طبعا نگارش متن مقدور نخواهد بود.

معاون وزیر خارجه اعلام کرد که دور بعدی مذاکرات در خرداد ماه در وین خواهد بود که البته قرار است در ماه خرداد دو دور مذاکره انجام شود.

وی بدون ذکر تاریخ انجام این دور از مذاکرات گفت که بعد از قطعی شدن اطلاع رسانی می‌شود.

در پایان این دور از مذاکرات، تیم ایرانی به ریاست ظریف به تهران بازگشت و این تیم مذاکره کننده قرار است در خرداد ماه برای پنجمین بار به وین بازگردد تا آنگونه که عراقچی ابراز امیدواری کرده در صورت رفع اختلافات، در آن دور امکان نگارش متن توافقنامه جامع هسته‌ای فراهم شود.