این عملیات بستان را پس از ۴۲۷ روز آزاد کرد

عملیات «طریق‌القدس» به فرماندهی مشترک سپاه و ارتش در هشتم آذر ۱۳۶۰، منجر به آزادسازی شهر استراتژیک بستان پس از ۴۲۷ روز اشغال شد. این پیروزی که امام خمینی(ره) آن را «فتح الفتوح» نامیدند، موازنه قوا در جنگ تحمیلی را به نفع ایران تغییر داد و راه را برای عملیات بزرگ بعدی همچون «بیت‌المقدس» هموار کرد.

کد خبر: ۲۶۶۶۰۵

تاریخ: ۰۸ آذر ۱۴۰۴ - ۱۶:۳۳

شهدای ایران: به نقل از ایسنا،  سردار حسین علایی، بنیانگذار نیروی دریایی سپاه، عملیات «طریق‌القدس» روایت در تشریح عملیات «طریق‌القدس» روایت می‌کند: در ساعت ۳۰ دقیقه بامداد روز ۸ آذر ۱۳۶۰، مصادف با دوم ماه صفر و تنها دو ماه پس از عملیات «ثامن الائمه(ع)»، با رمز مبارک «یا حسین(ع)» کلید خورد. قرارگاه مرکزی این عملیات به صورت اضطراری در روستای «بردیه» در غرب سوسنگرد برپا شد.

همکاری بی‌سابقه ارتش و سپاه

یکی از نقاط درخشان این عملیات، همکاری نزدیک و بی‌سابقه نیروی زمینی ارتش و سپاه پاسداران بود. در این عملیات، ۳ تیپ از سپاه به فرماندهی محسن رضایی و ۳ تیپ از ارتش به فرماندهی سرهنگ منفرد نیاکی ادغام شدند. از تانک‌ها و نفربرهای غنیمتی گرفته شده از لشکر ۳ زرهی ارتش عراق (از نوع T-۵۵ و T-۶۲) نیز برای نخستین بار به طور گسترده استفاده شد.

آزادسازی بستان؛ پیروزی که تاریخ جنگ را تغییر داد

شهر بستان که از دوم مهرماه ۱۳۵۹ در اشغال نیروهای بعثی بود، در ساعت ۱۰ صبح روز نخست عملیات و پس از ۴۲۷ روز اسارت، توسط رزمندگان اسلام آزاد شد. این شهر مرزی در ۳۱ کیلومتری شمال غربی سوسنگرد قرار داشت و آزادی آن، ضربه‌ای سهمگین به پیکره ارتش متجاوز صدام وارد کرد.

دستاوردهای کلان نظامی و استراتژیک

نتایج این عملیات یک هفته‌ای که در شورای عالی دفاع به امام خمینی(ره) گزارش شد، بسیار چشمگیر بود:

.  آمار غنائم: ۱۹ عراده توپ ۱۵۲ میلی‌متری، ۱۷۰ دستگاه تانک و نفربر، ۷۰ قبضه توپ ضد هوایی و ۲۵۰ دستگاه خودرو.
· تلفات دشمن: ۳۵۰۰ کشته و زخمی و ۵۴۶ اسیر.
· انهدام تجهیزات دشمن: ۱۸۰ تانک و نفربر، ۲۰۰ خودرو، ۴ بالگرد و ۸ فروند هواپیما (از جمله یک میراژ فرانسوی).

اما مهم‌تر از اعداد و ارقام، دستاوردهای استراتژیک این عملیات بود:

· گسست خطوط دفاعی دشمن از مهران تا خرمشهر.
· دسترسی رزمندگان به مرز بین‌المللی برای نخستین بار.
· تهدید اشغال اهواز و سوسنگرد به طور جدی کاهش یافت.
· زمینه‌سازی برای عملیات بزرگ بیت‌المقدس که کمتر از شش ماه بعد به آزادی خرمشهر انجامید.

عوامل کلیدی پیروزی در طریق‌القدس

سردار علایی در تشریح عوامل این پیروزی به موارد متعددی اشاره کرد:

· شناسایی دقیق میدان نبرد و مواضع دشمن توسط سپاه.
· روحیه عالی و شجاعت بی‌نظیر رزمندگان اسلام.
· هماهنگی مثال‌زدنی بین ارتش و سپاه.
· غافلگیری تاکتیکی دشمن با انتخاب محورهای نامتعارف حمله.
· استفاده از نیروی پیاده برای مقابله با زرهی دشمن در تپه‌های شنی.

پیام تاریخی امام: فتح الفتوح به برکت ایمان رزمندگان

حضرت امام خمینی(ره) در پیامی تاریخی، این پیروزی را «فتح الفتوح» نامیده و فرمودند: «آنان که رمز پیروزی را مجهز به جهاز شیطانی و "میگ" ها و "میراژ" ها می دانند... باید با شکست مفتضحانه روبرو شوند... این است فتح الفتوح». ایشان وجود رزمندگانی با روحیه شهادت‌طلبی و اخلاص را اصلی‌ترین عامل پیروزی دانستند.

روح الله الموسوی الخمینی

(صحیفه امام، جلد ۱۵، صفحه ۳۹۴ ۳۹۵)
دکتر حسین علایی  ۵ /۹ / ۱۳۸۶