چرا حفظ جزایر سه‌گانه برای ایران مهم است؟

نشست علمی بررسی ابعاد حقوقی جزایر سه‌گانه ایرانی با هدف تبیین اهمیت جزایر سه‌گانه ایرانی برگزار شد؛ در این نشست بر این نکته تاکید شد که یکی از اشتباهات اساسی ما این بوده که کمتر از ظرفیت‌های حقوق بین‌الملل برای دفاع از مواضع خود استفاده کرده‌ایم.

کد خبر: ۲۵۳۶۳۵

تاریخ: ۰۴ بهمن ۱۴۰۳ - ۲۱:۵۰

به گزارش شهدای ایران به نقل از تسنیم،نشست علمی بررسی ابعاد حقوقی جزایر سه‌گانه ایرانی امروز پنجشنبه 4 بهمن با حضور عاطفه امینی‌نیا، سید محمدرضا حسینی و عبدالحسین صفایی برگزار شد.

به گزارش تسنیم، در این نشست جمعی از قضات، وکلا، اساتید و دانشجویان رشته حقوق حضور داشتند و در آن اهمیت جزایر سه‌گانه ابوموسی، تنب بزرگ و تنب کوچک برای ایران و راه‌های پیگیری حقوق کشورمان بر مالکیت بر تمامیت ارضی خود مورد تبیین و تبادل نظر قرار گرفت.

تأکید بر موقعیت استراتژیک جزایر سه‌گانه

عاطفه امینی‌نیا؛ حقوقدان و مدرس دانشگاه در این نشست با بیان اینکه سرزمین، جمعیت، حاکمیت و حکومت، 4 عنصر ملت ـ دولت را تشکیل می‌دهند و همه کشورها بحث حفظ تمامیت ارضی را مهم‌ترین دغدعه‌های خود می‌دانند، گفت: در باره جزایر ابوموسی، تنب بزرگ و تنب کوچک، استاد تاریخی از دیرباز به مالکیت ایران بر این جزایر سه‌گانه تأکید دارد.‌

وی افزود: کشور امارات سال 1970 تشکیل شده ولی باز هم ادعای مالکیت بر این جزایر دارد، در حالیکه نشان ایران بر این جزایر از دوره‌های تاریخی گذشته وجود دارد و حقوقدانان باید در این باره تولید علم کنند. این تولید علم باید به زبان انگلیسی باشد که پژوهشگران کشورهای دیگر هم بتوانند با آن دسترسی داشته باشند.

این حقوقدان ادامه داد: جزایر سه‌گانه در خلیج فارس واقع شده‌اند و دارای موقعیت استراتژیک ویژه‌ای هستند. یکی از مهم‌ترین نقاط کشتیرانی دنیا که شاهراه انتقال انرژی محسوب می‌شود، تنگه هرمز است که در نزدیکی جزایر سه‌گانه قرار دارد و از این‌ جهت اهمیت استراتژیک جزایر مشخص می‌شود.

امینی‌نیا گفت: مناقشه بر سر جزایر سه‌گانه در سال 1970 و با تأسیس کشور امارات متحده عربی آغاز شده در حالیکه اسناد تاریخی در دوره‌های مادها، هخامنشیان، صفویان و قاجارها حکایت از مالکیت ایران بر این جزایر است.

وی در پایان با تأکید بر اهمیت قرارگیری جزایر سه‌گانه در خلیج فارس و موقعیت جغرافیایی استراتژیک آن‌ها اظهار کرد: برای حل مناقشه، مراجع بین‌المللی مانند دیوان بین‌المللی و همچنین مسائلی مانند میانجیگری و مذاکرات دیپلماتیک می‌توانند دفاع کنند.

تقدیم 3 شهید برای حفظ جزیره ابوموسی

محمدرضا حسینی؛ حقوقدان و استاد حقوق بین‌الملل دانشگاه عالی دفاع ملی نیز در این نشست با بیان اینکه خلیج فارس دارای 90 جزیره است که 30 جزیره آن تعلق به ایران دارد، به اهمیت دریا و دریانوردی تأکید کرد و گفت: در این باره سه نظریه وجود دارد؛ یک نظریه بر این است که هر کشوری که بر دریا تسلط داشته باشد، به قدرت اول جهانی تبدیل می‌شود. نظریه بعدی بر خلاف این نظریه است. این نظریه بر این است که هر کشوری که بر خشکی مسلط باشد، قدر اول جهان است. نظریه سوم بر این است که تسلط بر خشکی و دریا یک کشور را تبدیل به قدرت برتر جهان می‌کند.

حسینی با اشاره به سه جزیره استراتژیک ایران گفت: ما نباید در رسانه‌ها خیلی به دو جزیره دیگر اشاره کنیم، موضوع اصلی جزیره بوموسی (ابوموسی) است. یکی از دلایلی که امارات این جزیره را برای خود می‌داند، نام عربی این جزیره است؛ در حالی که در تاریخ عناوین و اسامی دیگری برای این جزیره مطرح شده است.

وی افزود: جزیره بوموسی بسیار دیدنی است و شاید از نظر امکانات رفاهی کم داشته باشد اما بسیار دیدنی است. هر هفته یک کشتی با عنوان خاطره برای جزیره بوموسی خوراکی و... برده می‌شود. تردد اماراتی‌ها به این جزیره با محدودیت مواجه است. هر اماراتی که که جزیره را ترک کند و تا 6 ماه به جزیره بوموسی بازنگردد، دیگر اجازه ورود نخواهد داشت.

این حقوقدان ضمن تشریح تردد کشتی‌ها و مناطق دریایی ایران در خلیج فارس گفت: با پایان جنگ ایران و عراق مجدداً اختلافات شروع می‌شود.

وی ادامه داد: مبانی حقوقی ادعاهای ایران برای حاکمیت و جزایر سه‌گانه بر اساس اسناد و مدارک و نقشه‌های جغرافیایی و اجلاس‌های جهانی است.

حسینی با تشریح تدوین اسناد جعلی و انعکاس وارونه حقایق از سوی امارت متحده عربی گفت: این کشور از سال 1992 اقدام به تهیه اسناد گزینشی از نامه‌ها، تلگراف‌ها و تغییر نقشه‌ها در آرشیو انگلستان کرده است. بسیاری از پژوهشگران در دانشگاه‌های بغداد، قاهره و دبی و نیز برخی از مؤسسات انگلیسی با حمایت مالی گسترده امارات اقدام به نگارش کتاب‌های عربی (53 جلد) و کتب انگلیسی (18 جلد) و مقالات متعدد در مورد جزایر تنب و بوموسی کرده‌اند!

این استاد دانشگاه عالی دفاع ملی با انتقاد از کم‌کاری‌ها در خصوص معرفی ارزش‌ها ک جایگاه جزیره ابوموسی و اینکه در سال 1971 در این جزیره سه شهید تقدیم حفظ تمامیت ارضی کشور شده است، گفت:‌ علاوه بر امارات متحده عربی تاکنون فقط کویت و بحرین از اشغال نظامی جزایر سه‌گانه از سوی ایران سخن گفته‌اند و هنوز عربستان و مصر این ادعا را مطرح نکرده‌اند. اخیراً هم 5 کشور دارای حق وتوی شورای امنیت نشانه‌هایی بروز داده‌اند که در فعالیت‌های دیپلماتیک امارات، نظرات آن‌ها را پذیرفته‌اند و مستعد این هستند که این جزایر را متعلق به امارات بدانند.

باید نهاد متمرکزی برای پیگیری موضوع جزایر سه‌گانه تشکیل شود

عبدالحسین صفایی؛ حقوقدان و استاد دانشگاه عالی دفاع ملی در ادامه نشست درباره جزایر سه‌گانه و مسائل حقوقی مربوط به آن اظهار کرد: اماراتی‌ها در سال‌های اخیر فعالیت‌های فرهنگی گسترده‌ای درباره این جزایر داشته‌اند، از جمله انتشار کتاب‌هایی به زبان‌های مختلف برای ارائه روایت خود از تاریخ این منطقه. با این حال، جمهوری اسلامی ایران همواره اعلام کرده که اختلاف بر سر این جزایر را تنها سوءتفاهمی ساده می‌داند و بر این باور است که این مسأله باید از طریق مذاکره، بدون دخالت طرف‌های خارجی حل شود.

صفایی تأکید کرد که ایران نیازمند یک نهاد واحد و متمرکز برای پیگیری موضوع جزایر سه‌گانه در ابعاد سیاسی، حقوقی، بین‌المللی و ملی است.

وی گفت: برای تقویت مواضع حقوقی ایران، باید اسناد تاریخی و مستندات حقوقی مرتبط با حق حاکمیت بر این جزایر گردآوری و به افکار عمومی و مراجع بین‌المللی ارائه شود. همچنین ارزیابی انتقادی مستندات و ادله اماراتی‌ها نیز ضروری است.

صفایی افزود: اماراتی‌ها تلاش دارند با روایت‌سازی تاریخی و استناد به اسناد جعلی یا تحریف‌ شده، حق حاکمیت ایران را زیر سؤال ببرند. این در حالیست که بسیاری از اسناد معتبر از جمله مدارک تاریخی از دوره‌های قبل و بعد از اسلام، بر تعلق این جزایر به ایران تأکید دارند. حتی خود انگلیسی‌ها در اسناد تاریخی‌شان اشاره کرده‌اند که این جزایر بخشی از قلمرو امپراتوری‌های پارسی بوده‌اند.

این حقوقدان گفت: یکی از اشتباهات اساسی ما این است که کمتر از ظرفیت‌های حقوق بین‌الملل برای دفاع از مواضع خود استفاده کرده‌ایم. قواعد حقوق بین‌الملل، مانند دفاع مشروع و حاکمیت تاریخی، باید به‌درستی در مذاکرات و استدلال‌های ما مورد استفاده قرار گیرد.

وی در پایان خواستار تدوین استراتژی حقوقی و رسانه‌ای منسجم برای تقویت مواضع ایران شد و گفت: ما باید با تولید محتوا، از جمله کتاب‌ها و مقالات به زبان‌های مختلف، موضع حقوقی خود را در جامعه بین‌المللی به‌صورت شفاف بیان کنیم و در برابر تحرکات رسانه‌ای و حقوقی اماراتی‌ها، پاسخ‌های مستدل و مستند ارائه دهیم.