دشمنی آشکار رضاخان با چادر

رضاخان پس از بازگشت از ترکیه با وقاحت در خصوص عملی شدن کشف حجاب می‌گوید: از وقتی که به ترکیه رفتم و زن‌های آنها را دیدم که حجاب را دور انداخته‌اند دیگر از هر چه زن چادری است بدم آمده است.

کد خبر: ۲۴۸۲۵۳

تاریخ: ۱۰ آبان ۱۴۰۳ - ۱۰:۲۷

شهدای ایران: سفر رضا شاه به ترکیه بود. سفر سفر رضا شاه به ترکیه، کشوری که با  نهضت پان ترکیسم، به رهبری مصطفی کمال پاشا می‌رفت تا به سبک اروپاییان شکل پذیرد و ارزش‌های اسلامی را از کشور خود بزداید، واقعه‌ای بود که موجب تسریع در اعلام کشف حجاب شد.

درباره شیفتگی رضاخان به ترکیه و اقدامات مصطفی کمال و الگوپذیری از وی، حتی قبل از آنکه وی به سلطنت برسد مطالب فراوانی گفته شده است. رضاخان در تقلید از برنامه سیاسی او نیز تردیدی بخود راه نداد. دیدار رضا شاه از ترکیه در راستای اجرای سیاست تجددطلبانه وی صورت گرفت و در واقع اولین و آخرین سفر او به عنوان شاه ایران به یک کشور خارجی است. گزارش‌های لحظه به لحظه این سفر مهم و تاریخی در جراید آن روز منتشر شد و حتی به تصویر کشیده شده و در سینما‌ها و تالار‌های نمایش، به روی پرده در آمد.

پس از ورود رضا شاه به ترکیه استقبال باشکوهی توسط آتاترک و دیگر مقامات لشکری و کشوری از وی به عمل آمد. در این سفر، ظواهر اروپایی ترکیه رضا شاه را بیش از پیش مجذوب اقدامات مصطفی کمال کرد و او را مصمم ساخت تا در بازگشت به ایران دنباله اقدامات تقلیدی خود را تسریع بخشد.

رضا شاه طی نطقی در ضیافت شام رئیس جمهوری ترکیه، هدف و انگیزه خود از سفر به این کشور را با عبارتی بیان کرد که شیفتگی او را به ترکیه و رئیس جمهوری آن ثابت می‎کند: مدت‌هاست با کمال خوشوقتی ناظر ترقیات عظیم ملت دوست و همجوار خود لزوم دوستی با ترکیه را احساس می‌کردم و به همین مناسبت خوشبختانه امروز مشاهده می‌کنم که این دوستی در آتیه از هر تزلزل مصون خواهد بود و دو ملت همسایه و برادر می‌توانند با کمال اعتماد و اطمینان به یکدیگر متکی بوده و وظیفه مقدس خود را که ادامه ترقیات و توسعه تمدن است ایفاء کنند.

در این مسافرت رضا شاه از مراکز علمی و صنعتی ترکیه دیدن کرد. اما آنچه بیشتر مورد توجه رضا شاه قرار گرفت، ظاهر وضع آراسته و مدرن زندگی اجتماعی مردم بود. همه چیز زیبا به نظر می‌رسید و حضور زنان بی‌حجاب در چشم او بسیار پسندیده آمد. دیدن این مناظر خصوصاً در مراکز آموزشی و تربیتی این کشور توجه رضا شاه را بیشتر جلب کرد.

رضا شاه باور نداشت که ترکیه در زمینه آزادی زنان و تعلیم و تربیت آنان، تا این اندازه دچار تحول و دگرگونی به سبک اروپا شده باشد، تا حدی که خطاب به سفیر کبیر ایران مستشارالدوله صادق اظهار داشت: هنوز عقب هستیم و فوراً باید با تمام قوا به پیشرفت سریع مردم خصوصاً زنان اقدام کنیم. به همین علت بود که پس از بازگشت از ترکیه در اغلب اوقات ضمن بیان پیشرفت سریع کشور ترکیه، از رفع حجاب زن‌ها و آزادی آنها صحبت می‌کرد.

رضا شاه در جایی که می‌گوید: نزدیک دو سال است که موضوع کشف حجاب سخت فکر مرا بخود مشغول داشته است خصوصاً از وقتی که به ترکیه رفتم و زن‌های آنها را دیدم که حجاب را دور انداخته و دوش بدوش مردهای‌شان در کار‌های مملکت به آنها کمک می‌کنند. دیگر از هر چه زن چادری است بدم آمده است اصلاً چادر و چاقچور دشمن ترقی و پیشرفت مردم است.

منبع: کشف حجاب زمینه‌ها، واکنش‌ها و پیامدها/ مهدی صلاح