جایگاه و اهمیت نیمه شعبان از منظر علما و بزرگان اهل سنت

امروز نیمه ماه شعبان سالروز میلاد امام زمان (عج) است، روزی که روایات زیادی از بزرگان شیعه و سنی در اهمیتش بیان شده است.

کد خبر: ۲۲۷۳۳۵

تاریخ: ۲۷ اسفند ۱۴۰۰ - ۱۶:۳۴

شهدای ایران: عبودیت و بندگی خداوند بالاترین مدال افتخار هر انسانی به شمار می‌آید و اگر انسان‌ها در این مسیر قدم نهادند،‌ بی‌شک به دلیل تلاش‌های مخلصانه و دلسوزی پیامبران الهی و جانشینان آنها است.

ماه شعبان یکی از با فضیلت‌ترین ایام سال قلمداد می‌شود و پیشی‌گرفتن آن از ماه رمضان و مقدمه‌ای برای ورود به این ماه مبارک، بر فضیلت آن می‌افزاید. از این رو بهترین بهانه برای عبادت و مناجات با خداوند، تشویق و ترغیب مسلمانان به بندگی در این ماه خواهد بود. نیمه ماه مبارک شعبان از جمله زمان‌های ویژه برای عبادت به شمار می‌آید که در احادیث متعددی از منابع شیعه و سنی به آن اشاره شده است.

حجت‌الاسلام محمدامین غروی کارشناس مذهبی و پژوهشگر اهل بیت (ع) در گفت‌وگو با فارس درباره اهمیت عبادت الهی گفت: سنت الهی بر امتحان و گزینش انسان‌ها در بندگی رقم خورده است تا مدعیان واقعی از شعارزدگان ظاهری جدا شوند. ابلیس و لشکریان او قسم یاد کردند تا انسان‌ها را از بندگی خدا دور سازند اما خداوند قدرت تعقل و اندیشه را در انسان‌ نهادینه ساخت تا با یاری پیامبران، این آزمون مهم را با سربلندی پشت سر نهند.

هنگامه بخشایش و غفران

وی درباره عبادت در شب نیمه شعبان گفت: از خاتم الانبیاء حضرت محمد (ص) نقل شده که فرمود: «شب نیمه شعبان که فرا رسید، شب‌زنده‌داری کرده و روزش را روزه بدارید؛ چرا که خداوند تبارک و تعالی از هنگام غروب تا طلوع فجر ندا می‌دهد: آیا کسی برای بخشیده شدن هست که او را ببخشم؟ آیا کسی در پی روزی می‌گردد که به او روزی برسانم؟ آیا بیماری وجود دارد که او را عافیت دهم؟» (سنن ابن ماجه، ج‏۲، ص: ۵۰۸-۵۰۷ ؛ ثعلبی، الکشف و البیان، ج‏۸، ص: ۳۴۹) همچنین آن حضرت فرمود: «خداوند در شب نیمه شعبان بر تمام بندگانش عنایت ویژه کرده و گناه همگان را می‌پوشاند مگر نسبت به دو گروه؛ شخصی که با دوستش قطع ارتباط کرده و کسی که مرتکب قتل شده است.» (مسند الإمام أحمد بن حنبل، ج‏۱۱، ص: ۲۱۷-۲۱۶)

سلوک عملی معصومان

با اهمیت‌ترین ماه پس از ماه رمضان برای پیامبر (ص) ماه شعبان بود و ایشان تمام این ماه مبارک را روزه می‌گرفتند (صحیح البخاری، ج‏۳، ص: ۳۳۶) و به دیگر مسلمانان نیز توصیه می‌کردند ایام البیض (سه روز میانه ماه شعبان) را حتما روزه بگیرند. (صحیح مسلم، ج‏۲، ص: ۸۲۰-۸۲۱. بَابُ صَوْمِ سُرَرِ شَعْبَان) در احادیث متعددی بر این نکته تأکید شده که در نیمه شعبان اعمال یک ساله انسان‌ها عرضه می‌شود (مجلسی، بحار الأنوار، ج‏۸۴، ص: ۳۷) و در برخی نقل‌ها آیه «إِنَّا أَنْزَلْناهُ فی‏ لَیْلَةٍ مُبارَکَةٍ إِنَّا کُنَّا مُنْذِرینَ * فیها یُفْرَقُ کُلُّ أَمْرٍ حَکیمٍ؛ (دخان/۳-۴])ما قرآن را در شبی پر برکت نازل کردیم؛ ما همواره انذارکننده بوده‌ایم! در آن شب هر امری بر اساس حکمت الهی، تدبیر و جدا می‌گردد.» را به نیمه شعبان تفسیر و تطبیق کرده‌اند. (طبری، جامع البیان فی تفسیر القرآن، ج‏۲۵، ص: ۶۵)

عالمان اهل تسنن و نیمه شعبان

این کارشناس مذهبی درباره اهمیت نیمه شعبان از منظر علمای اهل سنت گفت: زنده نگاه داشتن شب نیمه شعبان با انجام عبادت و حضور در مساجد و همچنین تألیف کتاب در این زمینه، از زمان‌های قدیم در میان عالمان مسلمان رواج داشته است. یکی از ویژگی‌های عبادی «ابن عساکر دمشقی» از دانشمندان اهل تسنن و نویسنده کتاب «تاریخ دمشق»، احیای شب نیمه شعبان بوده است. (اِسنوی، طبقات الشافعیة، ج ۲، ص: ۹۵)

وی ادامه داد: «شمس‌الدین مناوی» یکی از عالمان اهل تسنن است که در زمینه اهمیت و فضائل شب نیمه شعبان کتابی به نام «شرح نبذة» را تألیف کرده و در آن به شبهاتی که در زمینه بدعت بودن این سنت مهم وارد شده، پاسخ گفته است. (میرحامد، عبقات الأنوار، ج‏۱۰، ص: ۱۲)

زیارت امام حسین (ع) در شب نیمه شعبان

این کارشناس مذهبی زیارت امام حسین (ع) را یکی دیگر از اعمال توصیه شده در نیمه شعبان برشمرد و گفت: زیارت بارگاه دوستان و اولیاء الهی از مهم‌ترین روش‌هایی است که انسان را به خداوند نزدیک می‌سازد و احادیث متعددی در این زمینه بازگو شده است. امام حسین (ع) به عنوان سرور و آقای جوانان بهشتی، مورد احترام ویژه در میان تمام مسلمانان است و در احادیث متعددی زیارت قبر و بارگاه ایشان در شب و روز نیمه شعبان توصیه شده است. امام صادق (ع) فرمودند: «هنگامی که نیمه شعبان فرا رسد، یک ندا دهنده از سوی آسمان‌ها اعلام می‌دارد ای زائران قبر حسین (ع) آگاه باشید و به منزل خویش بازگردید که بخشیده شده‌اید و پاداش شما با پروردگارتان و پیامبر اکرم (ص) خواهد بود.» (کلینی، الکافی، ج‏۴، ص: ۵۸۹)

وی در پایان گفت: مرور و مطالعه در سیره و سنت خاتم الانبیاء حضرت محمد (ص) و معصومان و همچنین عالمان مسلمان بهترین گواه و شاهد بر اهمیت نیمه شعبان و زنده‌نگاه داشتن این روز با فضیلت است. هر چند غافلان و دشمنان اسلام برای تحریف واقعیت‌ها از تلاش بازنمی‌ایستند اما نور خدا هیچ گاه کم فروغ و خاموش نخواهد شد.

*فارس