مسیر انحرافی در آستانه مذاکرات وین

باز هم فرانسه مانند دوران مذاکرات ژنو و وین که به توافق برجام منجر شد، در حال ایفای نقش پلیس بد است.

کد خبر: ۲۲۲۱۷۹

تاریخ: ۳۰ آبان ۱۴۰۰ - ۱۴:۰۰

به گزارش شهدای ایران، طرح موضوع «توافق موقت» در آستانه مذاکرات وین فضای جدیدی را ایجاد کرده است. براساس گزارش‌ها جیک سالیوان، مشاور امنیت ملی دولت بایدن در دیدار با همتای اسرائیلی خود ایده توافق موقت با ایران برای خرید زمان بیشتر برای مذاکرات هسته‌ای را مطرح کرده است. این ایده فقط یک توافق اولیه است و دولت بایدن همچنان اصرار دارد که توافق هسته‌ای سال2015 به‌طور کامل احیا شود.

گویا سالیوان ایده توافق موقت را در حین بحث درباره گام‌های بعدی درمورد پرونده هسته‌ای ایران با همتای اسرائیلی خود مطرح کرده‌اند. دو منبع آمریکایی که از این ماجرا مطلع‌اند، می‌گویند که سالیوان ایده‌ای را که یکی از متحدان اروپایی آمریکا مطرح کرده بود، منتقل کرد. طرح موضوعات حاشیه‌ای در آستانه مذاکرات 8 آذر گویا اهداف دیگری را دنبال می‌کند. ایران بارها پیش‌ازاین گفته است که جز به لغو کامل تحریم‌ها به چیز دیگری رضایت نخواهد داد.منطق ایران در این جریان با توجه به سابقه سیاه آمریکا در برجام امری طبیعی است و بسیاری از تحلیلگران غربی نیز آن را تایید کرده‌اند. منطق توافق موقت این است که پیشرفت‌های هسته‌ای ایران، تهران را به سطح غنی‌سازی اورانیوم موردنیاز برای یک سلاح هسته‌ای نزدیک کرده است. به گفته منابع آمریکایی، ایده این بود که در ازای توقف ایران، ایالات‌متحده و متحدانش می‌توانند برخی از سرمایه‌های مسدودشده ایران را آزاد کنند یا معافیت‌های تحریمی برای کالاهای بشردوستانه ارائه کنند.

هدف آمریکا از طرح توافق موقت
صحبت از «توافق موقت» ازسوی طرف آمریکایی به میان آمده که از جنبه‌های مختلف قابل تحلیل است. این ایده که ازسوی مشاور امنیت ملی آمریکا مطرح شده، چند روز قبل از آغاز مذاکرات احیای برجام (8آذر) رسانه‌ای شده است و قاعدتا اهداف مشخصی را دنبال می‌کند.برخی کشورها احیای برجام را به صلاح منافع و امنیت خودشان نمی‌بینند؛ مهم‌ترین آن‌ها یعنی رژیم اسرائیل سال‌ها است که با دارا بودن زرادخانه هسته‌ای، از هیچ پیمانی تبعیت نمی‌کند. رژیم اسرائیل با تمام توان تلاش می‌کند تا این انحصار حفظ شود و کشور دیگری نتواند در این زمینه گوی سبقت را از وی برباید؛ هرچند جمهوری اسلامی بارها اعلام کرده است که قصد دستیابی به تسلیحات هسته‌ای را ندارد اما اسرائیلی‌ها با گمان خود نیت ایران را می‌سنجند.

حمله به تاسیسات و دانشمندان هسته‌ای عراق، سوریه و ایران در همین راستا بوده است تا رقیبی مقابل خود نداشته باشند. آمریکا که بر زمانبر بودن روند احیای برجام، تاکید دارد، می‌کوشد با این طرح (توافق موقت) اسرائیل را قانع کند تا اخلال جدی در روند مذاکرات ایجاد نکند. شاید آمریکا با «توافق موقت» به‌دنبال این است که با رفع قطره‌چکانی بخشی از تحریم‌ها، پروسه پیشرفت فعالیت‌های هسته‌ای ایران را متوقف کند.ابوالفضل عمویی، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی درمورد امکان توافق موقت ایران و ۱+۴ اظهار داشت: آنچه در رسانه‌های آمریکایی به‌عنوان توافق موقت منتشر شده هنوز به‌صورت جدی ازسوی مقامات ۱+۴ اعلام نشده است. ما با آمریکایی‌ها مذاکره‌ای نداریم و طرف مذاکره ما ۱+۴ است.

نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی ادامه داد: مذاکرات ایران با ۱+۴ هشتم آذرماه در وین انجام می‌شود و موضوع مذاکرات لغو تحریم‌ها علیه ایران است. بدون لغو تحریم‌ها امکان اینکه ایران به توافق برجام برگردد و اجرای پاراگراف ۲۶ و ۳۶ را کنار بگذارد، وجود ندارد. توافق موقت فعلا موضوع جدی نیست.

لفاظی‌های وزیر خارجه فرانسه
در دور تازه این تحرکات و در شرایطی که زمان زیادی به برگزاری دور جدید مذاکرات وین بین ایران و گروه ۱+۴ (فرانسه، انگلیس، آلمان، چین و روسیه) باقی نمانده است، باز هم فرانسه مانند دوران مذاکرات ژنو و وین که به توافق برجام منجر شد، در حال ایفای نقش پلیس بد است. در این راستا، وزیر خارجه فرانسه در ادامه ادعاهای مقام‌های غربی علیه مواضع ایران در قبال برجام، روز جمعه بار دیگر علیه مواضع ایران لفاظی کرد. ژان ایو لودریان، وزیر خارجه فرانسه در مصاحبه با روزنامه «لوموند» این کشور درباره مذاکرات ۲۹نوامبر (هشتم آذرماه) در وین با ایران گفت: اولین بررسی‌ای که باید انجام دهیم این است که آیا گفت‌و‌گو را از جایی که در (مذاکرات ماه) ژوئن با دولت قبلی ایران متوقف شد، ادامه می‌دهیم یا خیر.

وزیر خارجه فرانسه در این مصاحبه بدون اشاره به بدعهدی این کشور و دیگر کشورهای غربی امضاکننده برجام به تعهدات برجامی‌شان، بار دیگر توپ را به زمین ایران انداخت. ژان ایو لودریان به لوموند گفت: اگر این مذاکرات (هشتم آذرماه در وین) ساختگی باشد، باید برنامه جامع اقدام مشترک برجام را توخالی ارزیابی کنیم. اظهارات این مقام ارشد غربی در شرایطی مطرح شده که ایران بارها اعلام کرده است که طرف‌های غربی توافق هسته‌ای برجام باید به تعهدات صریح خودشان پایبند باشند.

جمهوری اسلامی ایران در این سال‌ها بارها حسن‌نیت خود را نشان داده و در این سال‌ها و قبل از آغاز مراحل بازگشت به عقب، طرف‌های دیگر را دعوت به اجرای تعهدات کرده است. ایران در ماه‌های اخیر بارها خواسته منطقی خود مبنی بر رفع تحریم‌ها را به گوش طرف‌های برجامی رسانده است اما گویا در طرف مقابل علی‌رغم ادعاها و شعارها، اراده‌ای برای انجام تعهدات برجامی وجود ندارد. در شرایطی شاهد دخالت‌های نابجا و لفاظی‌های مقامات فرانسوی هستیم که دوران مذاکرات ژنو و وین را به ذهن متبادر می‌کند.

بازی سیاسی طرف‌های غربی
سخنگوی وزارت خارجه فرانسه نیز در نشست خبری اخیر خود در پی انتشار گزارش آژانس گفت: «ایران باید بدون فوت وقت به اجرای تمامی تعهدات و وظایفش در قبال آژانس اتمی برگردد، همکاری با این سازمان را از سر گرفته و به اجرای کامل برجام بازگردد. شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی باید به ارسال پیامی قاطع به ایران در این زمینه کمک کند.»

مواضع نسنجیده مقامات فرانسوی «سعید خطیب‌زاده» را مجبور به موضع‌گیری قاطعانه کرد. وی گفت: جمهوری اسلامی ایران به‌عنوان عضو مسوول آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، همواره تاکید دارد که حیثیت آژانس به‌عنوان یک نهاد فنی و تخصصی سازمان ملل متحد باید از شائبه هرگونه رفتار و کنش سیاسی به دور باشد.خطیب‌زاده تاکید کرد: بر این اساس هرگونه موضع‌گیری مقام‌ها و نهادهای سیاسی کشورهای مختلف با هدف تاثیرگذاری بر رفتار آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، خدشه به حیثیت فنی و تخصصی آژانس قلمداد شده و بدون تردید ترفند استفاده ابزاری از ظرفیت آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، بیش از آنکه موجب بهره‌مندی عاملان آن شود، مشروعیت بین‌المللی اقدام‌های آژانس را زیر سوال می‌‌برد.طرف‌های غربی در شرایطی در آستانه مذاکرات وین بازی سیاسی جدید را پی گرفته‌اند که ایران یکبار دیگر به جهان ثابت کرده است که اهل گفت‌وگو و مذاکره است؛ البته این نکته را نیز نباید از نظر دور داشت که مذاکره بدون لغو تحریم‌ها اقدامی بیهوده و بی‌معناست که وقت و انرژی هر دو طرف را هدر خواهد داد.

انتظار جامعه ایران برداشته شدن تحریم‌ها همزمان با مذاکرات وین است و مسوولان کشور دیگر به وعده‌ها و بازی‌های سیاسی خوش‌بین نخواهند بود اما گویا طرف‌های غربی علی‌رغم فرافکنی‌های بسیار در ماه‌های گذشته و در زمینه آغاز مذاکرات وین، حالا در فاصله کوتاه باقی‌مانده تا آغاز مذاکرات مسیر دیگری را در پیش گرفته‌اند که برای ایران خوشایند نیست؛ طرح هرگونه مسیر انحرافی و حاشیه‌ای، پیمودن این راه را دشوارتر خواهد کرد.

انتظار جامعه ایران برداشته شدن تحریم ها همزمان با مذاکرات وین است و مسوولان کشور دیگر به وعده ها و بازی های سیاسی خوش بین نخواهند بود اما طرف های غربی در فاصله کوتاه باقی مانده تا آغاز مذاکرات، مسیر دیگری را در پیش گرفته اند که برای ایران اصلا خوشایند نیست؛ طرح هرگونه مسیر انحرافی و حاشیه ای، پیمودن این راه را دشوارتر خواهد کرد.