ماهواره‌های ايرانی به موزه می روند يا به فضا‌؟!

مسئولان سازمان فضايي: ماهواره مصباح به موزه مي‌رود/ وزير ارتباطات: ما اصلاً موزه‌اي براي ماهواره نداريم...

کد خبر: ۱۴۵۹۷۸

تاریخ: ۱۵ تير ۱۳۹۶ - ۰۹:۳۱

شهدای ایران:مسئولان سازمان فضايي: ماهواره مصباح به موزه مي‌رود/ وزير ارتباطات: ما اصلاً موزه‌اي براي ماهواره نداريم...

سال‌هاست كه ماهواره مصباح به عنوان يكي از مهم‌ترين دستاوردهاي فعاليت‌هاي فضايي ايران سرنوشت مبهمي دارد. تقريباً 12 سالي از زمان اعلامي براي پرتاب اين ماهواره مي‌گذرد، اما بالاخره سرنوشت نامعلوم آن توسط مسئولان سازمان فضايي تعيين شد. گفته شده به دليل هزينه‌هاي زياد پرتاب، ماهواره مصباح به موزه فرستاده خواهد شد، اما بعد از گذشت چند روز از اين خبر، ماهواره‌اي كه به دليل تحريم‌، سال‌ها در زندان كشور ايتاليا به سر مي‌برد به يكباره از هر سو با عرق ملي برخي مسئولان مواجه شد تا با رد سخنان قبلي، از بازپس‌گيري آن صحبت به ميان آورند.  موافقتنامه ساخت ماهواره مصباح در سال ۱۳۷۶ ميان وزارتخانه‌هاي علوم و ارتباطات به امضا رسيد و ساخت نمونه آزمايشگاهي اين ماهواره در سال‌هاي ۱۳۷۸ تا ۱۳۸۰ با همكاري سازمان پژوهش‌هاي علمي و صنعتي ايران و مركز تحقيقات مخابرات انجام شد. ساخت مدل مهندسي و فضايي ماهواره مصباح نيز با همكاري يك شركت ايتاليايي توسط نيروهاي متخصص داخلي انجام شده ‌است. در نهايت ماهواره مصباح در مرداد ۱۳۸۴ در مراسمي با حضور وزير ارتباطات وقت، رونمايي و اعلام شد در تابستان به فضا فرستاده خواهد شد، اما ماهواره مصباح نيز مانند بسياري از ماهواره‌ها با بدرقه اشك چشمان سازندگان و متخصصان به فضا پرتاب نشد و سرنوشت مبهمي پيدا كرد كه همچنان هم ادامه دارد.

سرنوشت ماهواره مصباح در يك دهه
با آنكه بيش از يك دهه از طراحي و ساخت مدل زميني مصباح مي‌گذرد، هنوز مشخص نيست چه بلايي بر سر اين ماهواره آمده است. طبق برآوردهاي كارشناسي در آن زمان هزينه راه‌اندازي ماهواره مصباح ۱۰ ميليارد تومان اعلام شد. قيمت دلار در سال ۱۳۷۶ كمتر از ۵۰۰ تومان بوده و با يك حساب ساده هزينه پروژه ماهواره مصباح بيش از ۲۰ ميليون دلار و معادل حدوداً 80 ميليارد تومان به نرخ امروز دلار است. البته هزينه مادي 80 ميليارد توماني تنها بخشي از مرثيه سوزناك است و بايد از ساير هزينه‌ها چون تلاش و زحمت شبانه‌روزي خيل كارشناسان فضايي وزارت ارتباطات، سازمان پژوهش‌هاي علمي و صنعتي ايران و اميد و خوشحالي مردم كشورمان به رشد علمي كشور كه به نااميدي مبدل شده، بگذريم.  مسئولان دولتي، تا مدت‌ها حرفي از سرنوشت اين ماهواره نمي‌زدند تا اينكه بالاخره اعلام شد كه «به علت تحريم‌ها، ماهواره ايراني مصباح تاكنون در مصادره ايتاليا قرار داشته و مديران دولتي در حال مذاكره براي بازپس‌گيري اين ماهواره هستند». هر زمان كه خبرنگاران طي سال‌هاي اخير از واعظي وزير ارتباطات درباره باز پس گرفتن اين ماهواره سؤال كرده‌اند، وي پاسخ داده است كه «با برداشته شدن تحريم‌ها به طور قطع اين ماهواره را پس خواهيم گرفت.»

ماهواره مصباح به موزه مي‌رود
چندي پيش بود كه معاون سازمان فضايي بالاخره گفت: پرتاب ماهواره مصباح به صلاح نبود و در موزه بيشتر استفاده مي‌شود!
وي در اينباره توضيح داد: ماهواره مصباح كه مأموريت آن 10 سال پيش تعريف شده بود، قرار بود يك ماهواره مخابراتي باشد كه يك سري داده را از نقاط مختلف زمين جمع‌آوري و ذخيره و در نقطه‌اي ديگر تخليه كند. اما حالا اين تصميم نهايي نشده و اين ماهواره مجدد بايد برگردانده، تست و حتي برخي قطعات آن تعويض شود؛ چراكه امكان دارد، برخي قطعات قابل استفاده نباشد. اين يعني ماهواره دوباره باز و بسته شود، بنابراين از لحاظ فني به صلاح نيست مجدداً پرتاب آن مطرح شود.  در نهايت هم آب پاكي را روي دست خبرنگاران ريخت و گفت: موزه‌اي را در حال راه‌اندازي هستيم كه بيشتر جنبه آموزشي داشته باشد و مصباح را در آنجا نگهداري كنيم.

تأييد رئيس سازمان فضايي به هزينه زياد پرتاب مصباح
اين خبر به تأييد رئيس سازمان فضايي ايران هم رسيد و اظهار داشت: آخرين تصميمي كه در مورد ماهواره مصباح اخذ شده اين است كه در موزه‌اي نگهداري شود، زيرا اين ماهواره هزينه‌هاي زيادي براي پرتاب دارد.  در حالي كه دستاورد 80 ميليارد توماني از حاصل تلاش و زحمت شبانه‌روزي خيل كارشناسان فضايي وزارت ارتباطات، سازمان پژوهش‌هاي علمي و صنعتي ايران بدون هيچ‌گونه بهره‌برداري به موزه ختم شده و رسانه‌هاي غربي خوراك خوبي براي رپرتاژ ساعت‌هاي خالي خود يافته بودند، وزير ارتباطات در حاشيه نشست هيئت دولت اعلام كرد: ماهواره مصباح اكنون  در ايتاليا است، البته پس از اجرايي شدن برجام، براي گرفتن ماهواره مصباح مذاكراتي را با ايتاليا شروع كرديم.  وي دراين‌باره تصريح كرد: ما اصلاً موزه‌اي براي ماهواره نداريم؛ تكليف ماهواره مصباح، بعد از تحويل از ايتاليا و توسط كارشناسان كشورمان مشخص مي‌شود.

وقتي وزير ارتباطات اظهارات غير را تخصصي نمي‌داند
واعظي در نهايت اضافه كرد: هم‌اكنون با ايتاليا در حال مذاكره براي بازگرداندن ماهواره مصباح هستيم تا پس از تحويل در اختيار متخصص‌هايمان قرار دهيم و آنها بگويند اين ماهواره قابل پرتاب هست يا نه.  گذشته از اينكه مقامات دولتي در سال‌هاي قبل، همواره تحريم‌ها را وجود مشكلي بر سر راه باز پس گرفتن اين ماهواره دانستند و حتي معلوم نكردند، چرا در مذاكرات برجامي خود از فرجام اين ماهواره حرفي نزدند، اما واعظي در حالي اكنون بر بازپس‌گيري اين ماهواره تأكيد می‌کند و قابليت پرتاب آن را به عهده متخصصان دانسته است كه مسئولان سازمان فضايي معتقد هستند از لحاظ فني به صلاح نيست مجدداً پرتاب آن مطرح شود!

* جوان